Oporów – wieś, która miała być miastem

Oporów to niewielka wioska leżąca kilkanaście kilometrów na północny wschód od Kutna. W latach 1975 – 1989 znajdowała się w granicach województwa płockiego. W Królestwie Polskim jej losy powiązane były z ziemią łęczycką. Obecnie ziemia ta to północna część województwa łódzkiego. Od Płocka oddalona jest o czterdzieści kilometrów. Można tu dojechać drogami lokalnymi kierując się na południe.

Ambicją rodu Oporowskich herbu Sulima, właścicieli tych ziem w średniowieczu, było utworzenie z Oporowa ośrodka miejskiego. Dlatego już na przełomie czternastego i piętnastego wieku wystarali się o dokument lokacyjny oraz czynili starania o zasiedlenie miasta rzemieślnikami różnych cechów. Dla podniesienia prestiżu nowo tworzonego ośrodka zbudowali zamek obronno – mieszkalny oraz oddalony od niego o kilkaset metrów klasztor paulinów. Mimo starań, nie rozwinął się wokół tych obiektów żaden znaczący ośrodek miejski, a pod koniec osiemnastego wieku miejscowość utraciła ostatecznie prawa miejskie. Obecnie jest siedzibą wiejskiej gminy, liczącą kilkuset mieszkańców.

Kościół św. Marcina

Przybyli do Oporowa w 1453 roku paulini zapewniali tutejszej parafii opiekę duszpasterską, posługując w zbudowanym na początku piętnastego wieku kościele św. Marcina. Stanął on na miejscu wcześniejszej, drewnianej, czternastowiecznej świątyni. Fundatorami kościoła byli: Mikołaj Oporowski i jego syn Władysław. W wybudowanym tuż obok klasztorze na stałe rezydowało  siedmiu mnichów, z których pięciu, zgodnie z wymogiem fundatorów, musiało być kapłanami. 
Jednonawowy kościół św. Marcina został zbudowany w stylu gotyckim. Od strony zachodniej dobudowano do niego wieżę, a od południa zewnętrzną kruchtę. W kryptach pod posadzką kościoła spoczęło po śmierci wielu przedstawicieli rodu Oporowskich.
W średniowieczu, przy parafii funkcjonowała szkoła dla młodzieży mieszczańskiej i szlacheckiej, która jednak pod koniec siedemnastego wieku podupadła.
Właścicielami Oporowa w osiemnastym wieku była rodzina Sołłohubów. Dzięki jej staraniom kościół został wyremontowany i podwyższony. Dobudowano wówczas od strony wschodniej kaplicę św. Jana Chrzciciela i zakrystię. Ostatnia przebudowa kościoła i klasztoru miała miejsce w latach powojennych. Wszyscy dobrodzieje i fundatorzy, którzy składali ofiary materialne i pieniężne, mają tablice pamiątkowe.

Augustyn Kordecki i inni…

Ciekawą postacią związaną z Oporowem był słynny obrońca Jasnej Góry, paulin ksiądz Augustyn (Klemens) Kordecki. 

Kup e-wydanie Tygodnika Płockiego .
Działamy i piszemy dla Ciebie.  W czasie utrudnionego dostępu do punktu sprzedaży gazet pomóż nam przetrwać pandemię koronawirusa.

tekst i fot. Ewa i Bogumił Liszewscy