Śladami Władysława Reymonta w Lipcach

Wieś Lipce w powiecie skierniewickim rozsławił Władysław Reymont powieścią „Chłopi”, za którą w 1924 roku otrzymał nagrodę Nobla. Pisarz w latach 1889 – 1891 zatrudniony był na stanowisku pracownika kolejowego przy szlaku Kolei Żelaznej Warszawsko – Wiedeńskiej. Mieszkał w Lipcach, w niewielkim murowanym domku z czerwonej cegły, zwanym domkiem dróżnika, leżącym tuż obok nasypu kolejowego. O fakcie tym informuje tablica umieszczona na ścianie zewnętrznej budynku. Wnętrza obiektu nie można zwiedzać,  bowiem w chwili obecnej jest własnością osoby prywatnej. 

Lipce leżą w niewielkim zagłębieniu terenu, do którego od południa wpływa niewielka rzeczka. Wzbierała ona „... w pośrodku wsi w ogromny podłużny staw i uciekała na północ wyrwą wśród pagórków. Na dnie kotliny, dokoła stawu, leżała wieś i grała w słońcu jesiennymi barwami sadów – niby czerwono – żółta liszka, zwinięta na szarym liściu łopianu …”. Tak Reymont opisał wygląd i położenie geograficzne Lipiec w drugiej połowie dziewiętnastego wieku. Dziś architektura drewniana uwieczniona na kartach powieści znikła z krajobrazu wsi; zastąpiły ją nowe murowane domy. Wygląd zmienił się do tego stopnia, że oryginalnych plenerów do ekranizacji powieści noblisty w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku szukano w pobliskich wioskach.
Pomimo zmian architektonicznych atmosfera przeszłości pozostała w Lipcach na stałe za sprawą mieszkańców, którzy w różny sposób starają się pielęgnować pamięć o pisarzu.
Na wzniesieniu z kamieni polnych, w okolicach wiaduktu kolejowego, znajduje się kamień z tablicą, na której widnieje fragment powieści „Chłopi”. Patronem głównej ulicy biegnącej przez centrum jest Władysław Reymont. Jego imię nadano także tutejszej szkole podstawowej.
Wieś, od 1983 roku zwana urzędowo Lipcami Reymontowskimi, należy administracyjnie do województwa łódzkiego i położona jest w jego północno – wschodniej części. Od Płocka miejscowość dzieli osiemdziesiąt pięć kilometrów. Kierując się na południe można tam dojechać w niecałe półtorej godziny. 
Lipce są siedzibą gminy, znajdują się tutaj instytucje świadczące usługi na rzecz mieszkańców i turystów. Wciąż powstają nowe inicjatywy związane z rozsławianiem tego regionu. Wiele miejsca poświęcono upamiętnieniu głównych bohaterów „Chłopów” – Macieja Boryny i Marcjanny Paczesiowej (Dominikowej), matki powieściowej Jagny. Są oni dzisiaj patronami ulic w tej wiosce. Na parafialnym cmentarzu znajduje się symboliczny grób Boryny, ogrodzony drewnianym płotkiem.

Kup e-wydanie Tygodnika Płockiego .
Działamy i piszemy dla Ciebie.  W czasie utrudnionego dostępu do punktu sprzedaży gazet pomóż nam przetrwać pandemię koronawirusa.

tekst i fot. Ewa i Bogumił Liszewscy