Ratują skarb Mazowsza! Samorząd kupuje ziemię pod zborem w Nowym Wymyślu koło Gąbina

Samorząd Mazowsza zakupił sąsiadującą działkę, a tym samym powiększył teren przy menonickim domu modlitwy w Nowym Wymyślu koło Gąbina. Zbór Mennonitów to unikalny zabytek. Ten strategiczny krok samorządu Mazowsza pozwoli na pełne zagospodarowanie otoczenia obiektu i włączenie go do powstającego Szlaku Osadnictwa Olenderskiego.

Menonicki dom modlitwy od 2022 r. jest własnością samorządu województwa mazowieckiego. Nieruchomość została przekazana Mazowszu przez gminę Gąbin, jednak pierwotna działka okazała się zbyt mała, by zapewnić obiektowi właściwe funkcjonowanie i dostęp dla zwiedzających.

Władze regionu od kilku lat starały się o pozyskanie sąsiednich gruntów. W 2023 r. kupiono pierwszą dodatkową działkę, która umożliwiła dojazd do zabytku. Z kolei tuż przed świętami Bożego Narodzenia 2025 r. sfinalizowano zakup kolejnej nieruchomości.

– Działania samorządu województwa są konsekwentne. Zależy nam na tym, aby odpowiednio zabezpieczyć i zagospodarować teren wokół menonickiego domu modlitwy w Nowym Wymyślu. Jest to jeden z niewielu zachowanych w Polsce obiektów tego typu. Warto więc, aby odzyskał dawny blask i mógł służyć mieszkańcom oraz turystom – podkreśla marszałek województwa mazowieckiego Adam Struzik.

Pieczę nad zborem sprawuje Muzeum Mazowieckie w Płocku, a konkretnie jego filia – Skansen Osadnictwa Nadwiślańskiego w Wiączeminie Polskim. Po zakończeniu prac konserwatorskich i rewitalizacji, obiekt w Nowym Wymyślu stanie się kluczowym punktem turystycznego Szlaku Osadnictwa Olenderskiego w Dolinie Środkowej Wisły.

Dyrektor Muzeum Mazowieckiego w Płocku, Leonard Sobieraj, zaznacza, że miejsce to ma być żywą opowieścią o historii: – Chcemy, by po zakończeniu prac stało się przestrzenią spotkań, edukacji i kultury – opowieścią o ludziach, którzy przez pokolenia współtworzyli nadwiślański krajobraz. To kolejny krok w stronę zachowania i mądrego udostępniania naszego wspólnego dziedzictwa.

Dom modlitwy w Nowym Wymyślu (wpisany do rejestru zabytków) to perła architektury z 1864 r. Jest ceglanym budynkiem na kamiennej podmurówce z głównym wejściem pośrodku ściany szczytowej, żeliwnym krzyżem na jej zwieńczeniu oraz ścianami z dekoracjami malarskimi. Został wybudowany w 1864 r. z materiałów, które przekazał Menonitom najbogatszy mieszkaniec Wymyśla – Michael Loter.

Budynek kryje w sobie burzliwą historię. Podczas I wojny światowej niemieckie wojska wykorzystały konstrukcję jego dachu do wzmocnienia okopów. Obiekt udało się odremontować w 1924 r. dzięki wsparciu menonitów z USA. W czasach PRL pełnił on zaskakujące funkcje – od sali kinowej Klubu Ruchu, aż po magazyn Herbapolu. Teraz, jako własność Mazowsza, ma szansę stać się jedną z najważniejszych pamiątek po osadnictwie olenderskim w regionie.

Fot. UMWM