Prawnik radzi

Wypadek przy pracy – informacje podstawowe

Jak zdefiniować wypadek w pracy i co robić, gdy pracodawca nie chce przyznać, że doznałem wypadku na swojej zmianie? Kazimierz W.

Za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą: podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności lub poleceń przełożonych; podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia; w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy.
W sytuacji gdy pracodawca nie chce uznać zdarzenia za wypadek przy pracy poszkodowany pracownik ma możliwość złożenia do sądu pozwu o ustalenie tego faktu. Podstawę prawną dla wytoczenia takiego powództwa stanowi art. 189 k. p. c. zgodnie z którym powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Możliwość wystąpienia w takiej sytuacji do sądu z powództwem o ustalenie zostało potwierdzone przez judykaturę.
W orzecznictwie podkreśla się także, że wypadek wywołuje różne skutki i pomimo że pracownik mógłby się domagać konkretnych roszczeń majątkowych z tego tytułu, np. jednorazowego odszkodowania, to z reguły będzie miał on interes prawny w żądaniu ustalenia, iż dane zdarzenie stanowiło wypadek przy pracy (por. post. SN z 27.01.1998 r. II UKN 471/97).


Intercyza – zasady

Wraz z narzeczonym planujemy wziąć ślub w czerwcu tego roku. Zastanawiamy się nad podpisaniem intercyzy, wszyscy nasi znajomi ją mają. Wstyd się przyznać, ale właściwie nie mam pojęcia na czym ten dokument polega. Proszę o wyjaśnienie podstaw i zasad. Karolina G.

Intercyza jest to umowa, w której określone zostają stosunki majątkowe przyszłych małżonków przez wyłączenie, ograniczenie lub rozszerzenie wspólności ustawowej (art. 47 § 1 KRO).
Zawierając taką umowę, małżonkowie mogą postanowić, że w ich małżeństwie będzie obowiązywał ustrój rozdzielności majątkowej, co znaczy, że nie powstanie majątek wspólny, a każdy z małżonków będzie odpowiadać za zaciągnięte przez siebie zobowiązania swoim majątkiem odrębnym.
Należy pamiętać, iż umowa majątkowa małżeńska winna być zawarta w formie aktu notarialnego. Umowa ta może być także w każdym czasie zmieniona albo rozwiązana. W razie jej rozwiązania w czasie trwania małżeństwa, powstaje między małżonkami wspólność ustawowa, chyba że strony postanowiły inaczej. Zarówno zmiana, jak i rozwiązanie umowy majątkowej wymaga formy aktu notarialnego.


Czy mój mąż ma obowiązek łożyć na moje utrzymanie?

Mój mąż przestał dawać mi pieniądze. Twierdzi, że powinnam iść do pracy i zarabiać tak jak on. Jesteśmy rodziną i nie rozumiem, dlaczego ma do mnie takie pretensje. Co prawda nie mamy dzieci, ale wydaje mi się, że nie ma to większego znaczenia. Czy mój mąż ma obowiązek łożyć na nasze, w tym także moje utrzymanie?

Zgodnie z art. 27 Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego (dalej jako KRO) oboje małżonkowie obowiązani są, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli.
Z opisanego przez Panią stanu faktycznego wynika, że mąż nie wywiązuje się w należyty sposób z nałożonych na niego obowiązków, w szczególności nie przyczynia się do zaspokajania potrzeb rodziny. W świetle powyższego przysługuje Pani legitymacja do wystąpienia do sądu z powództwem w trybie art. 27 KRO.
Sądem właściwym do rozpoznania sprawy o przyczynianie się do zaspokajania potrzeb rodziny jest sąd rejonowy, w którego okręgu pozwany (Pani małżonek) ma miejsce zamieszkania.
Do pozwu należy dołączyć odpis skrócony aktu małżeństwa. Celowe byłoby przedstawienie sądowi zaświadczenia od pracodawcy męża o zarobkach czy rozliczenia podatkowego za ostatni rok. Jeżeli jest to możliwe, proszę wskazać i w miarę udokumentować wszystkie faktycznie uzyskiwane dochody bez względu na ich źródło.
Obowiązek z art. 27 KRO co do zasady istnieje tak długo, jak długo istnieje małżeństwo. Wyjątek dotyczy sytuacji, gdy sąd orzekł separację W przypadku rozwodu obowiązek małżonków przyczyniania się do potrzeb rodziny wygasa z chwilą uprawomocnienia się wyroku o rozwód.

Marta Chęcińska – prawnik

pytania do prawnika można kierować na adres: prawnik@tp.com.pl