Ponad 100 tysięcy złotych potrzeba na sprowadzenie historycznej lokomotywy do Sierpca. Chcą powrotu legendarnej „OLKI” przy odnowionym dworcu

Stowarzyszenie „Murem za Dworcem PKP w Sierpcu” dąży do sprowadzenia do miasta kultowego parowozu Ol49. Ta inicjatywa, będąca marzeniem wielu mieszkańców pamiętających czasy świetności tutejszej kolei, ma realne szanse na powodzenie. Kluczową barierą są jednak finanse – na realizację przedsięwzięcia potrzeba ponad 100 tys. złotych.

Kilkadziesiąt lat temu dźwięk parowozu wpisany był w codzienność Sierpca, skąd pociągi kursowały regularnie m.in. do Płocka, Nasielska, Torunia oraz Brodnicy. Ówczesna parowozownia dawała zatrudnienie dziesiątkom pracowników. Obecnie stowarzyszenie chce, aby zabytkowy parowóz serii Ol49 stanął przy odnowionym budynku stacji, stając się symbolem kolejowej tożsamości regionu.

Początki sierpeckiego węzła sięgają ponad stu lat wstecz, gdy w trakcie I wojny światowej wytyczono linię z Torunia. Sukcesywna rozbudowa sieci o połączenia z Płockiem, Nasielskiem i Brodnicą uczyniła z miasta ważny punkt transportowy. Przez dekady kolej pozostawała kluczowym pracodawcą w okolicy, zapewniając byt setkom rodzin zatrudnionych w warsztatach czy parowozowni.

Podczas gdy w kraju dominować zaczynały lokomotywy elektryczne i spalinowe, w Sierpcu tradycyjna para przetrwała wyjątkowo długo. Jeszcze pod koniec lat 80. tamtejsza parowozownia funkcjonowała jako jedna z ostatnich w Polsce, wykorzystując m.in. maszyny serii Ol49. Te przeznaczone do ruchu pasażerskiego pojazdy produkowano w zakładach Fablok w Chrzanowie w latach 1951–1954. Łącznie powstało 116 sztuk, a udana konstrukcja pozwoliła im na eksploatację aż do początku lat 90.

Impulsem do działania stała się modernizacja dworca. Wiceprezes stowarzyszenia, dr inż. Marcin Błaszczyk, odnalazł zachowany egzemplarz parowozu z 1952 roku, pełniący obecnie funkcję pomnika techniki w Częstochowie. Choć ten konkretny pojazd (o numerze 20) nie pracował bezpośrednio w Sierpcu (gdzie stacjonowała maszyna z numerem 21), reprezentuje dokładnie tę samą serię.

Rozmowy z PKP w sprawie przekazania obiektu ruszyły we wrześniu 2024 roku z inicjatywy Marcina Błaszczyka oraz prezesa stowarzyszenia, dr. Rafała Depczyńskiego. Po blisko dwóch latach starań osiągnięto porozumienie z PKP na Śląsku i maszyna jest gotowa do przejęcia.

Docelowo parowóz miałby stanąć obok odrestaurowanego dworca oraz zabytkowej wieży ciśnień, której remont ma zakończyć się w 2027 roku.

Dalsze, długofalowe plany zakładają potencjalne uruchomienie pociągów retro, choć jest to zadanie skomplikowane i kosztowne – specjalistyczne remonty takich maszyn wykonywane są m.in. w Czechach, co wiąże się z ogromnymi nakładami finansowymi i wieloletnim oczekiwaniem.

Główną przeszkodą pozostają koszty logistyczne. Transport specjalistycznym sprzętem, demontaż elementów infrastruktury drogowej na trasie oraz wymagane pozwolenia wyceniono na ponad 100 tys. złotych.

Działania organizacji wspiera burmistrz Sierpca Jarosław Perzyński, a fundusze mają być pozyskiwane także z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Samorządu Województwa Mazowieckiego. Dodatkowo uruchomiono zbiórkę publiczną na portalu zrzutka.pl – do tej pory zebrano ponad 5 tys. złotych. Organizatorzy apelują o wsparcie do wszystkich osób, którym bliskie jest zachowanie lokalnego dziedzictwa.

Chcący pomóc tej szlachetnej inicjatywie mogą wykorzystać kod QR zamieszczony w tekście.

Fot. Archiwum Marcina Błaszczyka, Pracownia Dokumentacji Dziejów Miasta Sierpca