Zabawa z historią w tle

Kim był Jakub z Gostynina? Badacze historii podają, że pochodził z XV wieku, był wszechstronnie uzdolniony i przez 30 lat wykładał na Uniwersytecie Krakowskim. Gostynin od pięciu lat czci swojego wybitnego mieszkańca, organizując jarmark historyczny. Tegoroczny odbył się w dniach 5-7 lipca i mimo kapryśnej pogody zgromadził tłumy, które chciały tańczyć przy rewelacyjnej Kayah i śledzić historię miasta z Bronisławem Cieślakiem.

Jakub z Gostynina to niewątpliwie jeden z najbardziej znamienitych gostynian. Kilkanaście lat temu przypomniano mieszkańcom miasta o tym, że ich „ziomkiem” był wieloletni wykładowca Uniwersytetu Krakowskiego - jego imię przyjęła miejska biblioteka. Od kilku lat jego imię nosi też największa letnia impreza w Gostyninie.
 

Wszechstronnie uzdolniony
Szczegóły związane z Jakubem z Gostynina znamy dzięki dr. Lucynie Nowak. Wiadomo, że urodził się około 1454 r. W 1477 r. został magistrem wydziału sztuk wyzwolonych. Wtedy rozpoczęła się kariera Jakuba jako profesora uniwersyteckiego. Do jego obowiązków należało prowadzenie wykładów, dysput, ćwiczeń na wydziale sztuk wyzwolonych. Każdy, kto zostawał wykładowcą na tym wydziale, stawał się mieszkańcem Kolegium Mniejszego Uniwersytetu. Jakub, jako mieszkaniec Kolegium Mniejszego, piastował katedry retoryki i poezji. Jego pobyt w Kolegium Mniejszym trwał w latach 1477-1490.
Jesienią 1490 r. i później raz jeszcze w 1496 r. Jakub z Gostynina piastował urząd dziekana wydziału sztuk wyzwolonych. Do jego obowiązków należało wtedy zwoływanie i przewodniczenie zgromadzeniom wydziałowym, informowanie rektora o tym, którzy profesorowie zaniedbują swe obowiązki. W obecności dziekana odbywały się dysputy i egzaminy. Jakub, pełniąc funkcję dziekana, miał obowiązek wykładania „Fizyki” Arystotelesa. Komentarz do tego dzieła znajduje się w rękopisie 505 Biblioteki Jagiellońskiej. Tekst został napisany ręką Jakuba, należy więc przypuszczać, że jest to jego tekst autorski. W tym komentarzu występuje z oryginalnym ujęciem i podziałem filozofii przyrody. Do dyscypliny tej zalicza nie tylko filozofię przyrody właściwą, czyli fizykę, ale i matematykę oraz metafizykę.
Jako członek tzw. Kolegium Większego, prowadził wykłady na wydziale sztuk wyzwolonych. Przedmiotem jego wykładów były teraz dzieła z zakresu filozofii przyrody i logiki. W tym czasie rozpoczął też studia teologiczne, ale wykłady na wydziale sztuk wyzwolonych prowadził jeszcze do 1496 r. Tytuł bakałarza teologii otrzymał 29 sierpnia 1494 r. Trudna do ustalenia jest jednak data otrzymania tytułu magistra, gdyż nie zanotowano jej w żadnym dostępnym obecnie dokumencie uniwersyteckim. Wiadomo natomiast, że w 1500 r. występuje już jako profesor teologii.

(eg)
fot. Urząd Miasta Gostynina