Z życia okoni

O świcie, gdy pod powierzchnię wody zaczyna przenikać nikłe światło, okonie skupiają się w duże ławice. Im więcej światła, tym żwawiej poruszają się w poszukiwaniu pokarmu, ale tylko do pewnego momentu. Około południa ich aktywność wyraźnie słabnie, a ławice rozpadają się na mniejsze grupy. Część ryb płynie w głębiny, inne chowają się pod nawisy brzegu, w cień drzew, mostów itp. Ich aktywność znów gwałtownie rośnie, kiedy słońce się schyla ku zachodowi, po czym maleje, w miarę jak się zbliża zmierzch.
Jak widać, w ciągu doby są u okoni dwa wyraźne szczyty aktywności. Pierwszy o świcie, drugi o zmierzchu. Nie jest to jednak reguła obowiązująca zawsze i wszędzie. Duże, rybożerne okonie są latem aktywniejsze w środku dnia, między godzinami 12 a 16, i ten okres trwa dosyć krótko, niekiedy tylko kilkanaście minut. Mniejsze, żywiące się na przykład głównie rakami, żerują dłużej i najczęściej w innych godzinach.
Ilość światła docierającego pod wodę ma ogromny wpływ na zachowanie okoni, bo w poszukiwaniu pokarmu kierują się one przede wszystkim wzrokiem. Mimo że oczy okonia najlepiej odbierają światło niebieskie, które przenika najgłębiej, to nie są one dostosowane do polowań nocnych i w tym czasie stoją pojedynczo lub tworzą niewielkie grupki.
Okonie żyją w różnych typach wód, w rzekach od krainy pstrąga aż po ujścia i morskie zalewy, a także w większości wód stojących, od małych stawów po wielkie jeziora. Właśnie tam ujawniają się najpełniej ich zdolności przystosowawcze. Zamieszkują bowiem wszystkie strefy zbiorników tworząc często grupy znacznie się różniące wyglądem i zachowaniem. Jedne żyją więc w płytkiej i zarośniętej wodzie przy brzegu, gdzie zjadają plankton lub drobne zwierzęta bezkręgowe, inne uganiają się po plosie jeziora za rybami.

Tekst i fot. Andrzej Konowrocki