Święto Jordanu

Tygodnik Płocki

08/01/2014 11:16

W styczniu przypada jedno z najstarszych i największych świąt Kościoła prawosławnego i grekokatolickiego – Święto Objawienia Pańskiego, zwane popularnie świętem Jordanu. Według kalendarza juliańskiego obchodzone jest ono 6 stycznia (19 stycznia według kalendarza gregoriańskiego). Święto to rozpoczyna się mszą świętą, która sprawowana jest według liturgii św. Bazylego Wielkiego (według której odprawia się msze św. tylko dziesięć razy w roku). Następnie kapłani i wierni z krzyżem, trójramiennym świecznikiem, ikonami oraz chorągwiami, udają się w procesji do najbliższej rzeki (jeśli jej nie ma, może to być dowolny zbiornik wodny lub naczynie z wodą w świątyni). Tam odbywa się ceremonia poświęcenia wody poprzez trzykrotne zanurzenie w niej świecznika i krzyża. Po powrocie wierni zasiadają do stołów, na których pojawiają się potrawy typowe dla Wigilii Bożego Narodzenia.
Kulebiak z kapustą i grzybami
Skład:
na ciasto
<600 g mąki;
<250 ml mleka;
<30 g drożdży;
<10 dag masła;
<3 żółtka;
<1 łyżeczka cukru;
na farsz
<700 g białej kapusty;
<300 g świeżych grzybów (mogą to być pieczarki);
<1 łyżka oleju;
<1 cebula;
<1 jajko ugotowane na twardo;

Wykonanie:
Z mleka, cukru, pół szklanki mąki oraz drożdży przygotowujemy rozczyn. Przykrywamy go serwetką i odstawiamy w ciepłe miejsce do wyrośnięcia. W niewielkim rondelku roztapiamy masło. Do sfermentowanego rozczynu dodajemy żółtka, resztę mąki i sól. Wszystko dobrze wyrabiamy, dodajemy letnie masło i ponownie zagniatamy ciasto, aż do chwili, gdy będzie odstawało od ręki i miski. Wyrobione ciasto przykrywamy i pozostawiamy do wyrośnięcia na około pół godziny. W tym czasie przygotowujemy farsz do kulebiaka. Białą kapustę szatkujemy i gotujemy w osolonej wodzie do miękkości. Obieramy cebulę i kroimy w drobną kostkę. Na rozgrzanym oleju przesmażamy cebulę wraz z pokrojonymi grzybami. Następnie doprawiamy je solą i pieprzem. W dalszej kolejności przystępujemy do składania kulebiaka. Odrywamy niewielką część ciasta do dekoracji. Pozostałe ciasto rozwałkowujemy na grubość palca. Wzdłuż dłuższego boku układamy warstwę kapusty, na niej rozkładamy grzyby i drobno posiekane jajko. Po nałożeniu nadzienia zwijamy ciasto i ozdabiamy wałeczkami z odłożonego ciasta (dobrze je przylepić białkiem, gdyż tylko wówczas będziemy mieli pewność, że podczas pieczenia nie odpadnie). Uformowany kulebiak pozostawiamy do wyrośnięcia. Pieczemy go w temp. ok. 220 st. C przez ok. 45 minut. Tak przygotowany kulebiak doskonale komponuje się z barszczem.

Grecka Cerkiew Wodę Jordańską nazywa Wielką Agiazmą, czyli Wielką Świętością. Bywało, że osoby, które nie mogły z różnych przyczyn przyjąć Ciała i Krwi Chrystusa, otrzymywały Wodę Jordańską. Woda ta dla prawosławnych chrześcijan ma ogromną siłę uzdrawiania duszy i ciała. Wiara Cerkwi Prawosławnej w jej moc oraz poświęcenie jej we wszystkich potokach i rzekach ma znaczenie ogólnoświatowe, w tym dniu bowiem wody całego świata zostają napełnione mocą i błogosławieństwem Bożym, a zło na chwilę traci swą moc.
Tekst i stylizacja Izabela Chudzyńska
fot. Piotr Chudzyński