Scenariusz z ubiegłego roku?

Sterty śniegu, lód, gołoledź to już całkiem nieodległa przyszłość. Drogowcy i samorządowcy bardzo skrupulatnie liczą zatem pieniądze, które trzeba będzie w tym sezonie wydać na zimowe utrzymanie dróg. Nie ukrywają, że ten punkt jest dla nich najtrudniejszy i najbardziej bolesny przy konstruowaniu przyszłorocznych budżetów.
Mając na uwadze ubiegłoroczne doświadczenia, już zastanawiają się, ile trzeba będzie dołożyć do drogowej zimy. Jeżeli bowiem powtórzy się pogodowy scenariusz, to znów padną rekordy w wydatkach na ten cel. Horrendalnie wysokie wydatki liczone w setkach tysięcy złotych będą dotkliwym uderzeniem dla i tak okrojonych budżetów gmin. Długa i kosztowna akcja zima oznacza konieczność zabrania pieniędzy z inwestycji, mniej wybudowanych i wyremontowanych dróg.
Mimo że za zimę trzeba słono zapłacić, to wójtowie, burmistrzowie i prezydenci miast nie mają specjalnie dużego wyboru, bo drogi muszą być przejezdne. Ale nawet dla dużych samorządów kwestia ta jest bardzo trudna, co tu dużo mówić – bardzo kosztowna. W przypadku Płocka zimowe utrzymanie 185 kilometrów dróg to wydatek rzędu kilku milionów zł. Jak poinformowano nas w biurze prasowym Urzędu Miasta Płocka na ubiegłoroczną zimę zarezerwowano 2 mln zł. Ale ogromny rozmiar opadów spowodował, że na akcję zima trzeba było dołożyć kolejny milion. Z tej puli wykorzystano 600 tys. zł. Na nowy sezon zimowy w budżecie miasto ma zatem jeszcze 400 tys. Ile zarezerwuje w przyszłorocznym budżecie? Prawdopodobnie kwotę na poziomie ubiegłorocznych wydatków. Ewentualne niedobory będą uzupełniane przesunięciami, najczęściej z inwestycji.
Samorządowcy, którzy z własnych pieniędzy muszą utrzymać drogi, przyznają, że z przerażeniem patrzą na przyszłoroczny budżet. – Środki maleją lawinowo. Nie ma szans na dochody własne. Jeżeli w takiej sytuacji na zimowe utrzymanie dróg wydajemy trzy – cztery razy więcej niż zakładaliśmy, to dla nas jest to bardzo trudna sytuacja. Od kilkunastu lat nie mieliśmy takiej sytuacji, aby na zimowe utrzymanie dróg przeznaczyć wszystkie pieniądze, jakie mieliśmy przeznaczone w budżecie na remonty dróg – komentuje wójt gminy Gozdowo Dariusz Kalkowski.
Przy standardowym utrzymaniu dróg zimą gmina przeznacza średnio fundusze w wysokości 10 – 20 tysięcy zł. Ubiegły sezon kosztował kilkakrotnie więcej, bo prawie 130 tys. zł. Do tego trzeba jeszcze doliczyć utrzymanie i pracę sprzętu na 46 kilometrach utwardzonych dróg, których odśnieżanie jest w gestii gminy.
Jan Krzewicki, wójt gminy Gostynin, otwarcie przyznaje, że utrzymanie przejezdności dróg będzie wiązało się z zaciskaniem pasa. Jeśli zabraknie pieniędzy, a zima jak przed rokiem ostro zaatakuje, trzeba będzie robić finansowe przesunięcia. Dla samorządu mającego najwięcej kilometrów dróg gminnych w regionie mazowieckim zima jest bardzo trudnym czasem. – Ubiegły sezon kosztował nas około 500 tys. zł. Są to potężne wydatki. Ale nie ma innego wyjścia. Priorytetem są oczywiście główne ciągi komunikacyjne. Na terenie gminy do szkół dowozimy blisko 600 dzieci, korzystają także z usług PKS, zatem wszystkie drogi, którymi przejeżdżają gimbusy muszą być jak najlepiej przygotowane i bezpieczne – mówi Jan Krzewicki.
Tu podobnie jak i w gminie Zawidz będącej zagłębiem mlecznym dojazd musi być zapewniony z jeszcze jednego ważnego powodu – dla cystern dojeżdżających po mleko. – Na terenie gminy mamy hodowców odstawiających dziennie 1500 – 2000 litrów mleka. Nie może zdarzyć się taka sytuacja, że jakiś odcinek jest nieprzejezdny. Po ubiegłym sezonie, kiedy były tak intensywne opady śniegu, poza własnym sprzętem korzystamy również z pomocy rolników dysponujących pługami śnieżnymi. W najtrudniejszych momentach pełnione były całodobowe dyżury, aby wysłać sprzęt i zapewnić przejazd na wszystkich ważnych ciągach komunikacyjnych – podsumowuje ubiegły sezon wójt gminy Zawidz Wojciech Gajewski.
Zima 2009/2010 kosztowała gminę mającą 105 kilometrów dróg 200 tys. zł. Do tego trzeba doliczyć pracę maszyn i koszty wynajmu sprzętu prywatnego. Ile w tym roku gmina przeznaczy na akcję zima? – To na razie dla nas niewiadoma. Chociaż boimy się powtórki ubiegłorocznego scenariusza. Wtedy trzeba będzie znów dołożyć środków. Póki co tworzymy budżet. Jedno jest pewne – na odśnieżanie pieniędzy musi wystarczyć. Nawet kosztem czegoś, a wiadomo – dłuższa i bardziej śnieżna zima dla nas oznacza rezygnację najczęściej z drogowych remontów, inwestycji czy przedsięwzięć dla gminy – mówi Wojciech Gajewski.
Po ubiegłym sezonie straty samorządy liczą w setkach tysięcy złotych. Do tego dochodzą kosztowne remonty dróg po zimie. Na razie trudno o jakieś przyszłoroczne szacunki. Dlatego zapewne w budżecie Zawidza, jak i większości innych samorządów będzie tyle samo lub porównywalnie pieniędzy na utrzymanie zimowe dróg co przed rokiem. Bo na bezśnieżną zimę nie ma co specjalnie liczyć.
Spokojniej od samorządowców na zimę patrzą drogowcy. Jak poinformowano nas w dziale technicznym rejonu drogowego Gostynin – Płock Mazowieckiego Zarządu Dróg, w magazynach czeka po kilkadziesiąt ton soli, piasku, sprzęt jest przygotowany do wyjazdu na drogi w razie opadów śniegu. Na utrzymanie przejezdności podległych rejonowi 372 kilometrów dróg zimą (z tego 189 przewidzianych jest do sypania solą) zawarto umowy o wartości 3,5 mln zł co stanowi koszty na poziomie ubiegłorocznych wydatków.
W Sierpeckim Zarządzie Dróg Powiatowych przyznają, że soli i piasku nie zabraknie, chociaż za ubiegły sezon trzeba było słono zapłacić, bo blisko 400 tys. zł. Na zakup samej soli i piasku przeznaczono 50 tys. zł. Zarząd utrzymuje blisko 430 kilometrów dróg. Na tegoroczny sezon 2010/2011 zarezerwowano 160 tys. zł. Wydatki i wstępne szacunki zweryfikuje dopiero za kilka tygodni aura.
Teresa Radwańska-Justyńska
t.radwanska@tp.com.pl