Pójdźmy na szczaw

Słońce trochę przygrzało i w przyrodzie zrobił się ruch. Na niebie roją się stada gęsi i żurawi, aż dziw bierze, że znajduje się jeszcze miejsce dla samolotów. Z ziemi zaczynają wychodzić przeróżne kiełki, listki, a nawet kwiatki. Jeśli mamy to szczęście i dysponujemy własnym ogródkiem to już możemy znaleźć tam szczaw. Jeśli zaś nie, to może warto pozyskać go z pobliskiego warzywniaka. Szczaw powszechnie zużywa się na zupę szczawiową, choć zastosowań ma znacznie więcej. Podobno już w starożytnym Rzymie jadano z niego jarzynkę. Jednak nie jarzynkę będę zachwalać, a sos szczawiowy, bo nie tylko jest wyśmienity, ale również ma wiele zastosowań. Z tym sosem można podać: jajka na twardo, zwykłe mielone kotlety (a zyskają wiosenny image), sznycle cielęce oraz filety z łososia krótko obsmażone na maśle.
Sos szczawiowy

Skład:

150 g szczawiu;
1 łyżka masła;
150 ml drobiowego bulionu (może być z kostki);
1 łyżeczka mąki;
100 ml śmietany.

Wykonanie:
Listki szczawiu dokładnie myjemy, następnie dość drobno siekamy. W rondelku przesmażamy je na jednej łyżce masła. Gdy stracą jaskrawozielony kolor podlewamy je bulionem. W zimnej śmietanie rozprowadzamy łyżeczkę mąki i całość wlewamy do sosu. Gotujemy tak długo aż sos zgęstnieje. Na końcu doprawiamy jeszcze sos solą, oczywiście jeśli istnieje taka potrzeba, gdyż bulion zawiera w sobie już sporo soli.

Szczaw to roślina z rodziny rdestowatych, wieloletnia i wiatropylna. Jak wszystkie rośliny wiatropylne wytwarza dużo pyłku – jedna roślina ok. 400 milionów ziaren. Szczaw lubi kwaśną glebę, kwitnie obficie i jak tylko mu się na to pozwoli rozsiewa się wokoło z dużą łatwością. Stąd, gdy rośnie w naszym ogródku, należy pamiętać, aby zawczasu usunąć jego kwiatostany. Szczaw uprawiany w ogrodzie to najczęściej olbrzym z Belleville, który jest soczysty i delikatny w smaku. Ten dziko rosnący, choćby na naszych łąkach, jest drobniejszy i bardziej kwaśny od ogrodowego, ale do zupy czy sosu równie dobrze się nadaje. Ostatnimi czasy złą sławę szczaw zawdzięcza kwasowi szczawiowemu, którego ma moc. Kwas ten łącząc się z wapniem tworzy nierozpuszczalne kryształy szczawianu wapnia. I to z tego powodu osoby cierpiące na artretyzm, reumatyzm lub kamienicę nerkową powinny zachować umiar w jego spożywaniu, bądź przed użyciem obgotować go w wodzie, którą następnie należy wylać. Ze względu na ten związek roślina ta potrafi być również szkodliwa dla bydła (podobno znane są przypadki zatruć zwierząt z łąk silnie nim porośniętych). Niemniej szczaw ma w sobie również wiele zdrowych składników. Przykładowo zawiera dużo witaminy C, ale też sód, potas, wapń, magnez, żelazo i karoten. Naparem z jego liści można przemywać czyraki, ale i trudno gojące się rany. Szczaw w gospodarstwie domowym, znajduje też inne zastosowanie, nie tylko te związane z jedzeniem. Otóż za pomocą soku szczawiowego można wywabiać plamy z rdzy, pleśni i atramentu. Świetnie nadaje się również do czyszczenia wikliny, srebra czy rąk zabrudzonych po pracach ogrodowych.
Tekst i stylizacja Izabela Chudzyńska