Nakarmić głodnych

Plac św. Piotra w Watykanie otacza olbrzymia, czterorzędowa kolumnada, zwieńczona attyką, na której ustawiono 140 posagów świętych. Jednym z wyróżnionych świętych jest Polak, dominikanin Jacek Odrowąż.

Święty Jacek przez całe swoje życie zajmował się ewangelizacją terenów od Morza Bałtyckiego po Morze Czarne, stąd zyskał przydomek „Apostoł Północy”. W trakcie swojej misyjnej pracy kilkakrotnie odwiedził Kijów. Kijów wówczas (XII/XIII wiek), był potężnym miastem, ważnym ośrodkiem życia handlowego, politycznego i kulturalnego. Zaliczano go do trzech największych miast średniowiecznej Europy. Istnieje opowieść, że podczas ostatniego pobytu św. Jacka w Kijowie na miasto najechali Mongołowie. Dokonali wówczas tak ogromnych zniszczeń, iż przez długi czas po tym wydarzeniu miasto było wyludnionymi zgliszczami. Tylko nieliczni uszli cało z Kijowa. Był wśród nich św. Jacek wraz ze swoimi współbraćmi. Jacek Odrowąż zdołał jeszcze z płonącego kościoła wynieść Najświętszy Sakrament i alabastrową figurkę Matki Bożej. To dlatego po kanonizacji przypisano mu te dwa atrybuty: monstrancję i figurkę Matki Bożej. Przebywając na Rusi św. Jacek nauczył się lepić pierogi, oczywiście w wersji skromnej, bo był ascetą. My możemy ulepić sobie pierogi bardziej wykwintne, na tamte i te czasy, bo z dziczyzną. W średniowieczu dziczyzna gościła tylko na stołach osób szlachetnie urodzonych. Dzisiaj mięso sarnie, jelenie można kupić w supermarketach, choć nie należy ono do tanich. Jednak na pierogi nie będziemy potrzebować wiele, stąd ten wykwintny, królewski posiłek wcale nie będzie nas dużo kosztował.

13 lipca 1238 roku w miejscowości Kościelec (27 km od Krakowa), rozpętała się ogromna burza. Padający wówczas grad zniszczył uprawy. Ludzie byli zrozpaczeni, bo groziło im widmo głodu. Przebywający razem z nimi św. Jacek powiedział im, aby poszli do kościoła się modlić. Następnego dnia kłosy się podniosły. Ze zboża tego powstała mąka, z której ulepiono pierogi, którymi następnie ugoszczono św. Jacka. Według innej legendy po najeździe tatarskim na Kraków w 1241 roku święty ten miał karmić krakowian pierogami, stąd nazwa „Święty Jacek z Pierogami”. To do tej legendy nawiązuje organizowany co roku w połowie sierpnia w Krakowie Festiwal Pierogów.

Pierogi z farszem z dziczyzny z sosem kurkowym

Skład:
farsz

• 25 dag mielonego mięsa z jelenia (można zastąpić mięsem z sarny lub wołowiną);
• 20 dag mielonego surowego boczku;
• 1 cebula;
• 1 jajko;
• 1 łyżka sproszkowanych suszonych grzybów;
• sól, pieprz;

ciasto

•  35 dag mąki;
•  1 jajko;
•  ok. 130 ml letniego mleka;
•  sól;

sos

•  20 dag świeżych kurek;
•  1 cebula;
•  1 łyżka masła klarowanego;
•  szklanka śmietany kremówki;
•  1 łyżeczka majeranku;
•  sól, pieprz;
•  natka pietruszki do dekoracji.

dr Izabela Chudzyńska
etnolog, antropolog jedzenia