Gotuj z Tygodnikiem Płockim. Czarne jagódki

02/07/2024 13:00

Za barwę czarnych jagód odpowiadają antocyjany, duża grupa barwników roślinnych zaliczanych do naturalnych substancji nieodżywczych. Te barwniki występują głównie w owocach i kwiatach, choć można je także znaleźć w liściach, łodygach, a nawet korzeniach. Nazwa „antocyjany” po raz pierwszy została użyta w 1835 roku przez Marquarta do określenia niebieskich barwników kwiatów chabru. Ze względu na intensywną barwę, antocyjany znajdują zastosowanie w przemyśle spożywczym jako barwniki. Ich lecznicze właściwości były znane od dawna w medycynie ludowej, a obecnie są szeroko wykorzystywane w przemyśle farmaceutycznym i kosmetycznym. Głównym źródłem antocyjanów na świecie są czerwone winogrona, jednak w naszej strefie klimatycznej powszechnie występującym surowcem antocyjanowym są owoce czarnej jagody. Wywary z owoców borówki od wieków stosowane były jako środek przeciwzapalny, przeciwbiegunkowy i przeciwwrzodowy. Jagody są chętnie jedzone nie tylko ze względu na swoje zdrowotne właściwości, ale także ze względu na swój smak, mimo że barwią na czarno nasze buźki.

Strudel z serem i sosem jagodowym
Skład:

ciasto

250 g mąki;

1/2 szklanki mleka;

1 małe jajko;

40 g masła;

40 g cukru;

szczypta soli;

80 g płynnego masła do smarowania ciasta;

masa serowa

650 g sera na sernik;

80 g cukru;

2 jajka;

80 g rodzynek;

1 łyżka proszku budyniu waniliowego;

sos jagodowy

200 g jagód leśnych (możemy zastąpić malinami, poziomkami, porzeczkami);

50 g cukru;

20 ml likieru owocowego (np. limoncello).

Wykonanie:
W garnuszku zagotowujemy pół szklanki mleka z 40 g cukru i masła. Mąkę przesiewamy do miski, dodajemy szczyptę soli, wlewamy ciepłe mleko i dodajemy jajko. Zagniatamy elastyczne ciasto, aż pokażą się pęcherzyki. Ciasto owijamy w folię spożywczą i odkładamy w ciepłe miejsce, aby odpoczęło. Ucieramy dwa jajka z cukrem, następnie dodajemy ser i budyniowy proszek. Dzielimy ciasto na dwie części, rozwałkowujemy na bardzo cienkie płaty. Ciasto smarujemy rozpuszczonym masłem, rozkładamy na nim masę serową i posypujemy rodzynkami. Zwijamy strudle i układamy w kształcie ślimaka w natłuszczonym naczyniu żaroodpornym. Wierzch smarujemy pozostałym rozpuszczonym masłem. Pieczemy strudel w rozgrzanym do 200 st. C piekarniku przez 45 minut. W czasie kiedy strudel się piecze, przygotowujemy sos owocowy. Miksujemy z cukrem jagody i dodajemy likier (jeśli do sosu wykorzystujemy porzeczki, to sos należy przetrzeć przez sito). Upieczony strudel serwujemy po około pół godziny po wyjęciu z piekarnika – z sosem jagodowym (zimy strudel też jest smaczny).

Reklama

Niekonwencjonalnym źródłem antocyjanów jest czarna marchew. Pomarańczowa marchew, wprowadzona przez Holendrów, jest stosunkowo nowym surowcem w kuchni. Marchew używana przez naszych przodków była biała lub czarna. Czarna marchew nadal jest spożywana w Turcji. Obecnie powraca na nią moda, właśnie ze względu na obecność antocyjanów, które nadają jej korzeniom charakterystyczny, ciemny kolor.

dr Izabela Chudzyńska
etnolog, antropolog jedzenia

Fot. Piotr Chudzyński