9 szkół i 2 przedszkola!

Ten rok zapowiada się rekordowo, jeśli chodzi o kwestię zamykania szkół i przedszkoli przez samorządy. Na Mazowszu Płockim takie plany ma sześć gmin. Chcą zlikwidować dziewięć szkół podstawowych i dwa przedszkola. Powód? Zbyt mała liczba dzieci w placówkach i zbyt wysokie koszty ponoszone na ich utrzymanie. Wójtowie twierdzą, że rekomendując radnym likwidację placówek, robią to z ciężkim sercem, ale nie mają wyjścia, bo w gminnych budżetach brakuje już pieniędzy na dokładanie do oświaty. – To jest gest rozpaczy i wołanie o pomoc ze strony samorządów i mam nadzieję, że ktoś to wołanie usłyszy – mówi Józef Stradomski, wójt gminy Staroźreby.
Według różnych szacunków samorządy chcą zlikwidować w całym kraju od tysiąca do 1,5 tys. placówek oświatowych różnych typów. Gros z nich, bo blisko 800, to szkoły podstawowe. Na Mazowszu Płockim uchwała o zamiarze zamknięcia podstawówek dotyczy aż dziewięciu szkół. Z informacji z płockiej delegatury Mazowieckiego Kuratorium Oświaty wynika, że w ubiegłym roku gminy chciały zlikwidować pięć szkół. Ostatecznie zniknęła tylko jedna – w Nowej Wsi w gminie Łąck.
Teraz ten los miałby spotkać podstawówki w Orszymowie i Święcicach (gm. Mała Wieś), w Bromierzyku i Zdziarze Wielkim (gm. Staroźreby), Machcinie i Zagrobie (gm. Bielsk), Nadułkach (gm. Bulkowo), Brzezi (gm. Sanniki), Skrzeszewach (gm. Pacyna). Do tego dochodzą jeszcze dwa przedszkola samorządowe w Skrzeszewach i w Radzanowie. Na razie nie można jednoznacznie stwierdzić, czy wszystkie te publiczne placówki znikną z oświatowej mapy Mazowsza Płockiego. Zgodnie z procedurami na pół roku przed zamknięciem placówki samorządy musiały podjąć tzw. uchwały intencyjne o zamiarze likwidacji szkoły czy przedszkola. Miały więc czas do końca lutego.
Takie uchwały trafiły do płockiej delegatury kuratorium, która wydaje opinie. Nie są one wiążące dla samorządów. Dotychczas płocka delegatura pozytywnie zaopiniowała likwidację szkół w gminach Mała Wieś, Sanniki i Bulkowo. W gminie Bielsk pozytywna opinia dotyczy szkoły w Machcinie, w wypadku placówki w Zagrobie delegatura czeka na uzupełnienie dokumentacji. Podobnie jest ze szkołą i przedszkolem w Skrzeszewach. Sprawa zamiaru likwidacji przedszkola w Radzanowie jest w trakcie analizowania dokumentów. W wypadku gminy Staroźreby płocka delegatura wydała pozytywną opinię dotyczącą placówki w Bromierzyku i negatywną, jeśli chodzi o Zdziar Wielki.
O tym, które placówki zostaną zlikwidowane, ostatecznie powinno być wiadomo do końca kwietnia. Jednak już teraz po rozmowach z wójtami można z dużą dozą pewności założyć, że większość z nich przestanie działać od 1 września.
Argumenty za likwidacją szkół są takie same. To zmniejszająca się liczba uczniów i rosnące nakłady z gminnego budżetu na oświatę. Mniej uczniów to mniejsza subwencja z budżetu państwa. A to oznacza, że gmina musi więcej dokładać. – Kilka lat temu dokładaliśmy pół miliona złotych. Dzisiaj jest to 2,5 mln. Więcej już nie damy rady. Likwidacja szkół to dla mnie najgorsza decyzja od kiedy jestem wójtem. Ale nie mamy innego wyjścia – mówi Józef Stradomski, wójt Staroźreb. Wylicza, że w szkołach, które mają być zlikwidowane, jest w sumie nieco ponad 60 uczniów. Roczny koszt utrzymania obu placówek to ok. 1,3 mln zł. Józef Stradomski mówi, że po likwidacji i odliczeniu kosztów związanych np. z dojazdami uczniów z zamkniętych szkół, w gminnej kasie zostanie około milion złotych.
– Utrzymywaliśmy dotychczas sześć szkół podstawowych. Przy malejącej subwencji oświatowej nie jesteśmy w stanie tego wytrzymać – mówi Józef Stradomski. Dodaje, że nic nie jest jeszcze przesądzone, że odbędą się spotkania i konsultacje.
Przesądzona jest za to likwidacja szkół w gminie Mała Wieś. Już w ubiegłym roku Rada Gminy podjęła uchwały o zamiarze zamknięcia placówek w Orszymowie i Święcicach. Ostatecznie szkoły jednak zostały. – To był rok, aby rodzice i nauczyciele oswoili się z tą decyzją – mówi wójt Andrzej Barciński. Dodaje, że w szkołach jest po 30 uczniów, a utrzymanie placówek kosztuje ok. milion złotych. Po likwidacji budżet gminny zaoszczędzi ok. 700 tys. zł.
Jednak w wypadku Orszymowa szkoła nie przestanie działać. Przestanie być jedynie placówką publiczną. Od września będzie ją prowadziło stowarzyszenie, które utworzyła lokalna społeczność. Od gminy otrzymało ono budynek, jego wyposażenie, teren. Będzie dostawało też subwencję oświatową. W tym roku za ostatnie cztery miesiące otrzyma ok. 135 tys. zł. Czy może liczyć na pomoc gminy? – Tak, podobnie jak inne stowarzyszenia działające na terenie gminy – mówi wójt. Szkoła w Orszymowie będzie jedną z nielicznych w powiecie płockim prowadzonych przez stowarzyszenia.
Dwie podstawówki mają zniknąć także w gminie Bielsk. Dotychczas ta gmina była rekordzistą w powiecie płockim, jeśli chodzi o liczbę szkół podstawowych. Prowadziła ich siedem. Przyczyny zamknięcia placówek w Machcinie i Zagrobie są identyczne jak w wypadku innych gmin. To mała liczba uczniów i wysokie koszty.
Likwidacja szkoły w Brzezi w gminie Sanniki to kolejna próba zamknięcia tej placówki. W ub.r. samorząd wycofał się z tego zamiaru. Teraz wójt Paweł Wieczorek w liście do mieszkańców pisze, że do szkoły chodzi tylko 49 uczniów, utrzymanie placówki kosztuje ponad 750 tys. zł, z czego gmina dokłada ponad 335 tys. zł. Wójt gminy Pacyna Krzysztof Woźniak mówi, że zamknięcie szkoły w Skrzeszewach, do której chodzi 22 uczniów, przyniesie oszczędności rzędu 400 tys. zł. Jednak po zamknięciu tej placówki w gminie będzie tylko jedna podstawówka. Czy to nie za mało? – Jedna szkoła nam wystarczy. Jeszcze kilka lat temu uczyło się w niej 470 uczniów, teraz jest ich 240. Miejsca jest więc dosyć – mówi. Najmniejszą szkołą, która jest przeznaczona do likwidacji, jest ta w Nadułkach w gminie Bulkowo. Dzisiaj w szkole i „zerówce” jest w sumie 17 dzieci. Z powodu braku uczniów nie funkcjonują w niej pierwsza i czwarta klasa. Wójt Gabriel Graczyk twierdzi, że w najbliższych latach nie będzie lepiej, a utrzymanie jednego ucznia w tej szkole kosztuje ponad 24 tys. zł.
Grzegorz Szkopek
g.szkopek@tp.com.pl
fot. Dariusz Ossowski
Dopłacać do szkół czy je likwidować?
Zdecydowana większość uczestników naszej sondy uważa, że samorządy powinny dopłacać do szkół. Że tłumaczenie się problemami finansowymi nie jest wystarczające, żeby likwidować małe szkoły. Uczestnicy naszej sondy uważają, że te małe, wiejskie placówki są potrzebne i spełniają swoje zadanie.

Piotr Wiśniewski, student
Moim zdaniem samorządy powinny dokładać do szkół. Przecież te małe, wiejskie szkoły też zapewniają edukacje. Takie szkoły są potrzebne. Przecież nie wszystkich stać na to, żeby ich dzieci dojeżdżały do szkół do miasta. Istnienie takich szkół jest bardzo ważne.

Ewa Jaworska, przedsiębiorca
Na pewno samorządy powinny dokładać do małych szkół, a nie je likwidować. Jestem zdecydowanie za tym, żeby takie szkoły istniały. Bo co mają zrobić ludzie mieszkający na wsiach? Dowozić dzieci po kilkadziesiąt kilometrów? Nawet jeśli samorządy mają problemy finansowe, to powinny utrzymywać takie szkoły. Myślę, że te problemy często biorą się z niegospodarności. Jeśli to się poprawi, nie zabraknie pieniędzy.

Bartłomiej Janecki, uczeń
Moim zdaniem samorządy powinny wspierać małe szkoły. Nawet jeśli brakuje im pieniędzy. Mimo wszystko takie placówki powinny istnieć, chociażby dlatego, żeby dzieci nie musiały dojeżdżać po kilka lub kilkanaście kilometrów.

Piotr Wyszyński, pracuje i studiuje
Uważam, że jeśli już chcą likwidować niektóre placówki, to powinni zapewnić transport dzieci do szkoły. Jeśli szkoła liczy niewielu uczniów i ciężko ją utrzymać, to rzeczywiście trudno cały czas dokładać do takiej placówki. Może wtedy lepiej zainwestować w transport dla tych dzieci.

Magdalena Głowacka, urzędniczka
Uważam, że żadna szkoła nie powinna być likwidowana, niezależnie od tego, ilu ma uczniów. Moim zdaniem małe szkoły są lepsze. Mniejsza liczba uczniów to tym większa szansa na to, że kształcenie będzie przebiegało w lepszy sposób. Myślę, że problemy finansowe samorządów da się rozwiązać, ale nie kosztem likwidacji szkół.    (gsz)