Uczniowie ze szkół regionu płockiego mówią o swoich wartościach

Uczniowie ze szkół płockich i powiatu płockiego najbardziej cenią tolerancję i szacunek dla innych. Dla zdecydowanej większości najważniejsza w życiu jest rodzina. U największej grupy motywacją do samorozwoju jest chęć zapewnienia sobie lepszej przyszłości. Chęć posiadania pieniędzy jest na trzecim miejscu. To kilka elementów badania sondażowego przeprowadzonego wśród 1300 uczniów szkół z 25 szkół ponadpodstawowych z Płocka i powiatu płockiego. Pomysłodawcą i partnerem biznesowym projektu był PKN ORLEN.

Takie wnioski wynikają z anonimowego sondażu, który po raz pierwszy został zrealizowany wśród pełnoletnich uczniów ze szkół płockich i powiatu płockiego: w Gąbinie, Wyszogrodzie i Drobinie. Ankieterzy odwiedzili w minionym roku szkolnym (tj. 2019/2020) jedenaście placówek ogólnokształcących, dwanaście techników, a także szkoły branżowe. Zebrano odpowiedzi od niemal 1300 uczniów uczęszczających do klas III i IV. Wyniki badania zostały zinterpretowane przez ekspertów Instytutu Badawczego Kantar Polska, Instytutu Pedagogiki Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Akademii Przywództwa Edukacyjnego. 
W badaniu pytano o wartości i potrzeby cenione przez płocką młodzież. Uczniowie wskazali także swoje autorytety oraz osoby inspirujące je do rozwoju i motywujące do działania. Sondaż pozwolił zdiagnozować również plany młodych ludzi na przyszłość po skończeniu szkoły średniej. Wnioski z badania uczniów przedstawili eksperci oceniający wyniki sondażu przeprowadzanego wśród niemal 1300 uczniów z 25 szkół średnich z Płocka i powiatu płockiego. Pomysłodawcą i partnerem biznesowym projektu był PKN ORLEN.
„Badanie wartości i potrzeb młodzieży w powiecie płockim” zostało przeprowadzone przez analityków Instytutu Badawczego Kantar Polska przy współpracy z Kuratorium Oświaty w Warszawie Delegatura w Płocku i PKN ORLEN. Raport przedstawia opinię młodzieży zawartą w sześciu blokach tematycznych dotyczących zainteresowania i czasu wolnego, finansów, cenionych wartości, planów na przyszłość, motywacji do działania i samorozwoju, a także autorytetów. Badanie zrealizowano za pomocą papierowej ankiety samodzielnie wypełnianej przez uczniów w szkole.
Zdaniem ekspertów analizujących badanie, jego wyniki prowadzą do wielu ciekawych odpowiedzi, dzięki którym płockiej kadrze pedagogicznej może być łatwiej budować lepsze relacje z młodzieżą, a także wypracować lepsze metody i formy sprzyjające rozwijaniu kompetencji uczniów. Ponadto według specjalistów odpowiedzi ankietowanych, to także cenna wiedza dla pedagogów szkolnych, którzy mogą rozwijać dotychczasowy model pracy w oparciu o zdefiniowane w badaniu potrzeby i rekomendacje.
PKN ORLEN widząc potrzebę zbudowania zaplecza kadrowego w profesjach istotnych dla potrzeb branży, angażuje się we współpracę z wieloma szkołami. Na tej podstawie uczniom udzielane jest wsparcie merytoryczne podczas zajęć praktycznych, gdy mogą uczestniczyć w wizytach studyjnych i praktykach zawodowych w spółkach Grupy ORLEN. Koncern zabiega także o rozwój zawodowy osób młodych, uczniów, studentów i absolwentów uczelni wyższych oraz szkół średnich, stwarzając im możliwość zdobycia pierwszych doświadczeń zawodowych dzięki uczestnictwu w programach praktyk i staży. Co roku w PKN ORLEN przygotowywanych jest do pracy zawodowej, co najmniej kilkudziesięciu absolwentów uczelni wyższych i osób kończących edukację. – Jesteśmy firmą zaangażowaną w projekty społeczne służące rozwojowi rynku lokalnego, a szczególnie mieszkańców Płocka i okolic. Chętnie dzielimy się doświadczeniem i wiedzą z osobami, które stoją przed wyborem własnej kariery zawodowej. To z myślą o studentach i absolwentach prowadzimy praktyki i programy stażowe. Od wielu lat wspieramy także płockie szkoły podstawowe i licea, finansujemy stypendia oraz wsłuchujemy się w potrzeby lokalnej społeczności. Stąd też powstał pomysł na badanie, którego wyniki, mam nadzieję, pomogą nie tylko w lepszym poznaniu potrzeb młodzieży, ale także w opracowaniu metod współpracy, służącej inspiracji i rozwojowi młodego pokolenia – mówi Agata Górnicka, dyrektor Biura Relacji z Otoczeniem w PKN ORLEN.

Najważniejsza rodzina, tolerancja i szacunek

Jakie wnioski płyną z raportu „Badanie wartości i potrzeb młodzieży  w powiecie płockim”? Młodzież stojąca u progu dojrzałości, najbardziej u innych ceni: tolerancję i szacunek dla innych (56%), kulturę osobistą, lojalność, pracowitość i poczucie odpowiedzialności (powyżej i prawie 40% wskazań). Na obecnym etapie życia dla zdecydowanej większości młodzieży najważniejsza jest rodzina (78%), zwłaszcza dla uczniów szkół branżowych i kobiet. Ta wartość wskazana jest przez największy odsetek uczniów ze wszystkich szkół (78%), a do następnych wartości dzieli ją dosyć duży procentowy dystans. Są nimi miłość (46%) i przyjaźń (45%), przy czym pierwszy atrybut ważniejszy jest dla kobiet. Samorozwój uplasował się na pozycji czwartej (32%) i nieco częściej doceniany jest przez licealistów i mężczyzn.
Głównym motywatorem do podejmowania działań w kierunku samorozwoju jest zapewnienie sobie lepszej przyszłości (ponad 40% wskazań), chęć zdobycia niezależności (16%) oraz posiadania pieniędzy (11%).    
Potrzebę słuchania i inspirowania się innymi ludźmi, aby móc się rozwijać odczuwa ponad 40% młodych ludzi. Częściej są to uczniowie szkół średnich, typu liceum czy technikum niż szkoły branżowej. Nie odczuwa takiej potrzeby 27 % badanych, a 33% nie zastanawiało się nad tą kwestią. 
Spośród najbliższego otoczenia najczęściej wymienianym autorytetem jest matka (44%), a w następnej kolejności ojciec (36%). Przyjaciele stanowią inspirację dla 19% uczniów, a rodzeństwo dla 15% ankietowanych. 
Zdaniem ekspertów analizujących badanie, jego wyniki potwierdzają powszechnie znaną regułę, że matki stanowią częstsze źródło inspiracji dla córek niż synów (55% vs 34%), a ojcowie odwrotnie (33% vs 38%). Niektórzy uczniowie szkół średnich niezbyt chętnie wypowiadali się na temat swoich autorytetów. Aż 35% badanych nie podało w ankiecie żadnego nazwiska, a spośród tych, którzy odpowiedzieli na to pytanie, 13% przyznało, że nie zna żadnej osoby, która stanowiłaby dla nich inspirację. Jeszcze większy problem młodzież miała z wymienieniem nazwiska osoby, która stanowi inspirację i z którą chciałaby się spotkać, gdyby miała taką możliwość – w tym przypadku 40% osób nie odpowiedziało na pytanie, a 20% stwierdziło, że nie ma takiej osoby. Generalnie kobiety miały większy problem ze wskazaniem nazwisk swoich autorytetów. Jednakże uczniowie, którzy podzielili się swoimi opiniami, wskazali osoby z wielu dziedzin działalności: sportu, muzyki, polityki, nauki, kultury i sztuki, a także różnego rodzaju celebrytów, youtuberów i vlogerów. – Inspirowanie się celebrytami i influencerami może prowadzić do pustki. Dlatego też proponuję w przemyślany sposób podsuwać młodym inne autorytety. Biorąc pod uwagę znaczenie rodziny, miłości, towarzystwa znajomych, mogą to być tzw. bohaterowie dnia codziennego. Wartości najbardziej cenione u innych to tolerancja, szacunek dla innych, kultura osobista, lojalność, pracowitość – tych cech nie brakuje otaczającym nas ludziom, czego, niestety, nie można powiedzieć o niektórych wskazanych przez młodzież autorytetach – uważa oceniający badanie dr Łukasz Hajduk – adiunkt w Instytucie Pedagogiki Uniwersytetu Jagiellońskiego, związany z Zakładem Pedagogiki Społecznej i Andragogiki. 
W ocenie Oktawii Gorzeńskiej, prowadzącej Akademię Przywództwa Edukacyjnego i analizującej badanie, nauczyciel to inspirator, pokazujący różne możliwości, wspierający w rozwoju, otwierający na różnorodność opinii, budujący współpracę w różnych przestrzeniach edukacyjnych – lekcyjnych i pozalekcyjnych. Ale ważnym partnerem nauczyciela powinien być rodzic. – Badanie pokazuje, że dla młodych ludzi rodzina pełni ważną rolę, zatem nawet na tym etapie edukacyjnym warto zadbać o to, by rodzic rozumiał, jak i dlaczego prowadzone są procesy edukacyjne. Może być również wsparciem w pokazywaniu różnych ścieżek zawodowych na swoim przykładzie. Warto także budować współpracę ze środowiskiem lokalnym, w tym z biznesem, m.in. poprzez realizację wspólnych projektów, nie tylko spotkań czy wykładów, ale przedsięwzięć nastawionych na angażowanie uczniów – uczenie się poprzez doświadczanie i działanie – dodaje Oktawia Gorzeńska.
Raport „Badanie wartości i potrzeb młodzieży w powiecie płockim” został omówiony przez ekspertów podczas webinarium, w którym uczestniczyła kadra pedagogiczna ze szkół biorących udział w badaniu oraz z innych placówek, które mogłyby być zainteresowane jego treścią. Dokument został udostępniony na stronie www.orlen.pl, w zakładce – Odpowiedzialny Biznes – Aktualności.

opr. rad
fot. www.freepik.com