Mówi święta, dobra mięta

„Ty nędzna istoto, ty prochu, ty zgnilizno, powiedz i spisz, co widzisz i słyszysz.” Tymi słowy w 1141 roku Bóg zwrócił się do Hildegardy, późniejszej przeoryszy z Bingen (Niemcy). Ta nędzna istota w naszym ludzkim myśleniu była jedną z najwybitniejszych osobistości epoki średniowiecza. Osobistości, o której zachowało się wiele relacji, co w wypadku wieków średnich należy do rzadkości. Do II wojny światowej wizjonerskie dzieła Hildegardy zachowane były w rękopisie. Niestety w wyniku zawieruchy wojennej oryginał zaginął. Jednak dzięki wielu wydaniom tegoż opasłego rękopisu wizje przeoryszy z Bingen zachowały się do dnia dzisiejszego. Święta Hildegarda pozostawiła po sobie nie tylko trzy dzieła wizjonerskie, ale też 80 kompozycji muzycznych oraz dwa dzieła medyczne. W swoich pracach poświęconych leczeniu uwzględniła zarówno wiedzę medycyny „uczonej”, jak i „ludowej”. Dzisiaj rady średniowiecznej mniszki ponownie stały się modne, a wiele z nich nic nie straciło na aktualności. Przykładowo, na żołądek i jelita obciążone nadmierną liczbą zjedzonych potraw zalecała miętę. Hildegarda pisząc o niej, z całą pewnością nie miała na myśli mięty pieprzowej, tę odkryto bowiem dużo później, tj. w 1700 r. w Anglii (czyli ok. 500 lat po śmierci świętej). Święta Hildegarda stosowała najprawdopodobniej miętę nadwodną. My zastosujmy pieprzową, która równie dobrze jak nadwodna zapobiegnie obciążeniu naszych trzewi pierogami.

Pierogi z kaszą jaglaną i miętą
Skład:
na ciasto

    350 g mąki pszennej;
    1 jajko;
    125 ml letniego, 2-procentowego mleka;
    sól;

na farsz

    120 g kaszy jaglanej;
    200 g tłustego twarogu;
    2 łyżki drobno posiekanej mięty;
    sól;
    100 g masła.

Wykonanie:
Do miski wsypujemy mąkę, dodajemy szczyptę soli i powoli wlewamy mleko. Następnie dodajemy jajko i zagniatamy miękkie, elastyczne ciasto. Ciasto owijamy folią spożywczą i pozwalamy mu odpocząć. Kaszę jaglaną sparzamy wrzątkiem i odcedzamy. Zagotowujemy 350 ml wody z łyżką masła. Do wrzątku wsypujemy kaszę i na małym ogniu gotujemy do momentu całkowitego wchłonięcia płynu. W dalszej kolejności przekładamy kaszę do rozgrzanego do 180 st. C piekarnika i wypiekamy przez 45 minut. Pod koniec gotowania solimy kaszę, aby nie ściemniała. Ostudzoną kaszę mieszamy z twarogiem i miętą. Rozwałkowujemy cienko ciasto i wykrawamy z niego krążki o średnicy około 6 cm. Na każdy krążek nakładamy farsz i zlepiamy. W dużym garnku zagotowujemy osoloną wodę, na którą wrzucamy pierogi. Początkowo gotujemy pierogi pod przykryciem, a kiedy wypłyną, zdejmujemy pokrywkę i około 2 minut je dogotowujemy. Pierogi podajemy polane stopionym masłem.

Święta mniszka dużo swej uwagi poświęciła seksualności człowieka. W dziele „Causae et curae” („Choroby i leki”) tak przedstawiła związek mężczyzny i kobiety: „Kiedy Bóg stworzył Adama, zesłał na niego sen, w którym Adam poczuł wielką miłość. Miłości tej dał Bóg postać i w ten sposób kobieta jest miłością mężczyzny.” Hildegarda podjęła się również dość niezwyczajnej jak na owe czasy analizy męskich temperamentów. Na jej podstawie podzieliła mężczyzn na cztery typy. I tak, choleryk jest mądry, budzi lęk w otoczeniu i ma silną skłonność do kobiet. Nie jest otyły, bo ma mocne żyły, mocną krew i mocne kończyny, co zapobiega osadzaniu się tłuszczu w organizmie. Sangwinik to najlepszy materiał na męża. Potrafi jednoczyć się z kobietą w sposób płodny, a zarazem jest pełen szacunku. Sangwinik bez kobiety ma zły nastrój, ale w kontakcie z kobietą zawsze jest pogodny. Melancholików ocenia jako typy ciężkie, trudno nawiązują prawdziwą więź miłosną. Bywają zgorzkniali, chciwi i zazdrośni. Wobec kobiet charakteryzuje ich postawa wrogości. Flegmatycy – choć potrafią myśleć śmiało i odważnie – to brak im zdecydowania. Uważała też, że nadmiar „flegmy” w mężczyźnie skłania go do orientacji homoseksualnej. Można by rzec, zadziwiające spostrzeżenia jak na osobę, która od ósmego roku życia wiodła życie zakonne. Choć może z boku widać więcej (niż kiedy kolejny raz rozwodzimy się z melancholikiem). Niby doświadczenie bogate, ale jakby jednostronne.
Tekst i stylizacja Izabela Chudzyńska
fot. Piotr Chudzyński