Gotuj z Tygodnikiem Płockim. Wyprawy po korzenie

12/11/2024 13:00

W XVI wieku, gdy przyprawy były cenniejsze od złota, świat wyruszył na wyścig w poszukiwaniu tych aromatycznych skarbów. Wyprawy korzenne przyczyniły się do odkrycia nowych lądów, wytyczenia szlaków handlowych i powstania kultur kulinarnych, które znamy dziś. Cynamon z Cejlonu, gałka muszkatołowa z Wysp Banda (części Archipelagu Malajskiego) czy pieprz z Indii – te egzotyczne przyprawy, pełne intensywnych aromatów, dotarły do Europy, zmieniając jej kuchnię i obyczaje. Wyprawy korzenne miały również ogromne znaczenie polityczne. Holendrzy, Portugalczycy i Brytyjczycy walczyli o monopol na dostawy tych orientalnych składników, próbując kontrolować rynek przypraw. Wartość przypraw wiązała się nie tylko z ich smakiem, lecz także z wiarą, że działają leczniczo, stanowiąc nawet antidotum na dżumę i inne choroby. Cynamon zyskał sławę jako naturalny lek – średniowieczne receptury często opisywały jego właściwości lecznicze, w tym wsparcie trawienia, działanie rozgrzewające i antyseptyczne. Co interesujące, współczesne badania potwierdzają te zalety, wskazując choćby na jego korzystny wpływ na poziom cukru we krwi. Warto więc w chłodniejszych miesiącach częściej sięgać po dania z dodatkiem cynamonu, czerpiąc z jego właściwości zdrowotnych i rozgrzewającego aromatu.

Aromatyczne ciastka korzenne
Skład:

2 szklanki mąki;

200 g masła;

1/4 szklanki melasy lub miodu;

1 szklanka cukru;

1 duże jajko;

1/4 łyżeczki mielonego cynamonu;

1 i 1/2 łyżeczki mielonego imbiru;

1/2 łyżeczki mielonych goździków;

1/4 łyżeczki soli;

cukier trzcinowy do obtoczenia ciastek.

Wykonanie:
Do miski przesiewamy mąkę, następnie dodajemy sól, sodę, cynamon, imbir i goździki. W drugiej misce ucieramy na puszystą masę masło ze szklanką cukru. W dalszej kolejności dodajemy jajko oraz melasę, całość miksujemy na wolnych obrotach, aż wszystkie składniki się połączą w jednolitą masę. Wówczas stopniowo dodajemy mąkę. Na talerz wsypujemy cukier trzcinowy. Łyżką nabieramy ciasto i w dłoniach formujemy z niego kulkę. Kolejno obtaczamy kulki w cukrze i układamy na wyłożonej papierem blasze do pieczenia, w odstępach ok. 7 cm. Ciastka pieczemy w piekarniku rozgrzanym do 170 st. C przez ok. 15 minut. Ciastka podczas pieczenia rosną, a następnie opadają. Upieczone są płaskie i mają charakterystyczne pęknięcia na powierzchni.

Reklama

Melasę, słodką i gęstą substancję powstałą jako produkt uboczny produkcji cukru z trzciny lub buraków, często pomija się w kuchni, mimo że skrywa niezwykły potencjał kulinarny. Jej smak jest głęboki, lekko karmelowy, czasem z nutami korzennymi, co czyni ją idealnym dodatkiem do rozmaitych dań – zarówno słodkich, jak i wytrawnych. Dawniej melasa była popularnym słodzikiem, szczególnie w regionach, gdzie cukier był trudno dostępny lub zbyt drogi. Dziś wraca do łask, wpisując się w trend powrotu do naturalnych składników o wysokiej wartości odżywczej. Melasa to nie tylko słodycz, lecz także zdrowie – zawiera cenne minerały, takie jak żelazo, wapń i magnez. Świetnie sprawdza się jako dodatek do marynat, nadając mięsom wyjątkowego koloru i głębokiego smaku. W kuchni roślinnej używana jest jako baza do sosów BBQ lub dodatek do pieczonych warzyw, podkreślający ich naturalną słodycz. Współcześnie melasa jest nieodłącznym elementem wielu wypieków – od pierników po ciasteczka korzenne, gdzie jej karmelowy smak dodaje głębi.

Reklama

dr Izabela Chudzyńska
etnolog, antropolog jedzenia

Fot. Piotr Chudzyński