Gotuj z Tygodnikiem Płockim. Arabskie upały

W dni, gdy termometry pokazują 30st. C, można odnieść wrażenie, że słońce chce zetrzeć z powierzchni ziemi wszelki ślad życia. Ciężko jest nam wyobrazić sobie, że w pewnych miejscach na świecie panuje taki klimat przez większość roku. Niemniej ludzka zdolność do przystosowywania się nie zna granic. Co nam wydaje się ekstremalnym skwarem, dla mieszkańców Libii jest codziennością. Kraj ten, zdominowany przez pustynie – Saharę i Pustynię Libijską (stanowią 90% jego powierzchni), nie posiada stałych rzek. Niemniej życie tam kwitnie, przede wszystkim dzięki dostępowi do bogatych zasobów wód podziemnych. Mieszkańcy tego „naturalnego pieca” przez wieki rozwijali metody radzenia sobie z upałami. Jednym z nich jest ich wyjątkowa kuchnia: lekka, orzeźwiająca, pełna soczystych warzyw i egzotycznych przypraw. Może warto dać się zainspirować libijskim kulinarnym dziedzictwem, aby łagodniej przetrwać nasze gorące dni.

W sercu Libii, tam gdzie saharyjski piasek spotyka się z niebem, kryje się skarb o nazwie Ghadames. To miejsce, które jak żadne inne potrafi połączyć brutalność pustyni z niezwykłą siłą ludzkiego ducha i kreatywności. Ghadames to piękne miasto, składające się z białych, połączonych ze sobą domów (oglądane z góry przypominają plaster miodu), które wbrew pozorom nie tylko chronią przed słońcem, ale są świadectwem wiekowej mądrości. Wszystkie domy mają co najmniej dwie kondygnacje. Pierwsza – zagłębiona w ziemi – służy do przechowywania żywności, na kolejnej zlokalizowane są sypialnie. Domy połączone są korytarzami, którymi przemieszczają się tylko mężczyźni. Kobiety chodzą po dachach, podobno daje im to większą swobodę w poruszaniu się po mieście. Niesamowite jest to, że stojąc na ziemi w centrum miasta (a może doświadczyć tego tylko mężczyzna), nie zobaczymy ani miasta wokół siebie, ani nieba. W Ghadames oglądanie nieba zarezerwowane jest dla kobiet.

dr Izabela Chudzyńska
etnolog, antropolog jedzenia

Fot. Piotr Chudzyński