Choćby jedno życie...

Nowe projekty, które będą realizowane w Muzeum Mazowieckim przedstawiono podczas konferencji prasowej. Pierwszy z nich to cykl spotkań z publicznością poświęconych problematyce wzajemnych stosunków polsko-żydowskich w czasie II wojny światowej, a w szczególności – Polakom ratującym Żydów od zagłady. Drugi ma na celu gromadzenie spuścizny historycznej ziem powiatu płockiego oraz utrwalenie pamięci o wydarzeniach przeszłości.
Projekt „Choćby jedno życie, choćby kromka chleba”. Polacy ratujący Żydów od Zagłady zakłada realizację działań, których treść koncentruje się wokół zagadnień wzajemnych relacji polsko-żydowskich w czasie II wojny światowej. W szczególności zaś ma służyć udokumentowaniu i popularyzacji wiedzy na temat pomocy. – Zaprosimy na cykl różnorodnych spotkań, które będą odbywać się w cyklu trzymiesięcznym – mówił dyrektor MM Leonard Sobieraj. – Spotkania mają służyć przede wszystkim opowiadaniu historii ludzi, którzy „choćby jednym życiem, choćby kromką chleba” wpisali się w poczet Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. Podczas spotkań poznamy ideę i historię powołania medalu i tytułu Sprawiedliwy wśród Narodów Świata, kryteria jego przyznawania, procedury towarzyszące weryfikacji wniosków i uprawnienia, jakie wynikają z faktu posiadania odznaczenia. Gośćmi będą nieliczni już, niestety, wśród nas Sprawiedliwi oraz ich potomkowie – częstokroć jedyni depozytariusze wiedzy o pomocy. – Liczymy na współpracę historyków specjalizujących się w badaniu tej problematyki, przedstawicieli stowarzyszeń zrzeszających i działających na rzecz Sprawiedliwych, przedstawicieli urzędów, instytucji kultury, placówek naukowo-badawczych, a także artystów, dla których ten temat stał się źródłem inspiracji twórczej. Zapraszamy do współtworzenia projektu wszystkich, którzy mogą wnieść nowe cenne informacje w tym zakresie – powiedział Leonard Sobieraj.
W ramach projektu odbędzie się również konkurs otwarty na wspomnienia dawnych i obecnych mieszkańców ziemi mazowieckiej. Konkurs organizowany będzie w dwóch kategoriach, z których pierwsza zarezerwowana jest dla młodzieży szkół gimnazjalnych i średnich, druga dla osób dorosłych. Wszystkie nadesłane w konkursie prace zostaną zachowane w zbiorze relacji i wspomnień Działu Historii Muzeum Mazowieckiego w Płocku, a najlepsze wydane drukiem w publikacji zwartej. Organizatorzy przewidują ufundowanie atrakcyjnych nagród dla autorów najciekawszych narracji i ewentualne zaproszenie ich do udziału w kolejnych spotkaniach. Szczegółowy regulamin konkursu zamieszczony zostanie na stronie internetowej muzeum.
Drugie ważne przedsięwzięcie Muzeum Mazowieckiego powraca do korzeni placówki, której głównym zadaniem, wymienianym w najstarszych statutach, jest opisywanie województwa płockiego. – Idea opisania ziemi płockiej przyświecała ludziom skupionym wokół towarzystwa i muzeum także po jego reaktywacji w 1907 roku. Intensywne prace badawcze w terenie prowadzili (zwłaszcza w okresie międzywojennym) Aleksander i Maria Macieszowie, Halina Rutska i Kazimierz Gelinek – wyjaśniała Barbara Rydzewska, kierownik Działu Historii MM. – Dziś chcemy nadać tym badaniom nową formułę, przyjmujemy nowe metody pracy polegające na ściślejszej współpracy muzeum z organami samorządu terytorialnego i lokalnymi grupami działania na rzecz zachowania przeszłości, określamy cele badawcze właściwe czasom, w których żyjemy. Projekt będziemy realizować we współpracy z osobami nie związanymi zawodowo z muzeum – profesjonalnymi historykami, amatorami i pasjonatami historii regionalnej. Zakładamy, że w większości oparta ona będzie na zasadach wolontariatu, a w uzasadnionych przypadkach może przyjąć formę odpłatnej współpracy. Chcemy objąć tym projektem gminy powiatu płockiego położone w granicach Mazowsza północnego. Mieszczą się na tej liście gminy: Brudzeń Duży, Stara Biała, Bielsk, Radzanowo, Słupno, Drobin, Staroźreby, Bulkowo, Bodzanów, Mała Wieś, Wyszogród.
Ideą naczelną projektu „Zachować przeszłość. Wielka i mała historia XX wieku na szczeblu gminy” jest zdeponowanie w zasobach muzeum spuścizny historycznej poprzez: utrwalenie pamięci o wydarzeniach (zbiorem zebranych relacji i wspomnień), zgromadzenie spuścizny materialnej (wzbogacającej kolekcje muzealne) oraz stworzenie muzealnej bazy danych o zabytkach ruchomych (pozostających w dyspozycji osób fizycznych i prawnych), zabytkach nieruchomych i miejscach pamięci narodowej na danym terenie, efektach prac badawczych lokalnych pasjonatów historii. Efekty badań zostaną podsumowane w publikacji i zaprezentowane na wystawie. Szczegółowym przedmiotem kwerend i badań mają stać się dzieje regionu w granicach chronologicznych 1914–1989. W ramach projektu będą realizowane moduły cząstkowe, skupiające się na takich kwestiach, jak: okruchy pamięci o wojnie wszechświatowej i narodzinach państwa, ślady kultury ziemiańskiej, 1939–1945 (w wojnie obronnej, życie codzienne i walka w warunkach okupacji), My i Oni, czyli Żydzi wśród nas, Niemiec – sąsiad, okupant, W systemie komunistycznym (socjalistyczny kierunek rozwoju i nasze w nim losy), Nasze korzenie, nasze lokalne historie. Współorganizatorem projektu jest Starostwo Powiatowe Płockie.    (lesz)