Adwent

Adwent rozpoczyna się w czwartą niedzielę przed Bożym Narodzeniem. W Kościele otwiera on nowy rok liturgiczny. Czas ten dla wiernych jest okresem przygotowania do radosnego przeżywania Świąt Bożego Narodzenia, ale też przypomnieniem ponownego przyjścia Jezusa Chrystusa na końcu czasów. Dawniej na polskich wsiach rano i wieczorem „otrąbywano” adwent na ligawkach dla wspomnienia, iż przyjdzie czas, gdy trąby anielskie wezwą nas na Sąd Ostateczny. Ligawka to ludowy instrument muzyczny, będący trąbą o długości 1,5 – 3 m. Najprawdopodobniej to najstarszy instrument muzyczny używany w Polsce, posiadający tak przenikliwy głos, że słysząc go trudno nie mieć skojarzeń z końcem świata.
Dzisiaj adwent ma przede wszystkim charakter radosnego oczekiwania. Często w czasie tym pieczone są pierniczki. Tym razem dla odmiany można upiec pierniczkowy wieniec adwentowy i powoli go zjadać w miarę zbliżania się Świąt Bożego Narodzenia.

Pierniczkowy wieniec adwentowy

Skład:

 3 szklanki mąki;
 1/2 kostki masła;
 2/3 szklanki miodu;
 2 łyżki przyprawy do pierników;
 1/2 szklanki cukru pudru;
 2 łyżki zimnego mleka;
 1 łyżeczka sody oczyszczonej;
 1 jajko;

na lukier

 1/2 szklanki cukru pudru;
 1 białko;
 kilka kropli olejku pomarańczowego.

Wykonanie:
Do dużej miski przesiewamy 3 szklanki mąki. W rondelku topimy masło i mód. Przestudzoną mieszaninę miodu i masła wlewamy do mąki, dodajemy przyprawę do pierników, sodę oczyszczoną rozpuszczoną w mleku oraz jajko. Wszystkie składniki dokładnie mieszamy i zagniatamy w elastyczne ciasto. Ciasto dzielimy na 3 części i rozwałkowujemy każdą na placek o grubości 3 mm. Następnie z dwóch placków ciasta piernikowego wycinamy pierniczki w kształcie gwiazdek (ładniejszy efekt uzyskamy, gdy powycinamy gwiazdki o różnych rozmiarach). Pozostały placek posłuży do wycięcia okręgu o średnicy 20 cm (za szablon może posłużyć talerzyk). Wycięte koło przekładamy na blachę wyłożoną papierem do pieczenia. W kole wycinamy środek za pomocą wykrawaczki do ciastek o średnicy 8 cm. Z pozostałego ciasta wycinamy dodatkowe gwiazdki. Pierniczki układamy na blachy, które wcześniej wyłożyliśmy papierem do pieczenia. Pieczemy je w piekarniku rozgrzanym do 180 st. C przez ok. 12 minut. W czasie pieczenia pierniczków przygotowujemy lukier ucierając cukier z białkiem jajka i olejkiem pomarańczowym. Do przestudzonego piernikowego koła, za pomocą lukru, przyklejamy gwiazdki. Po przyklejeniu wszystkich gwiazdek, według własnej fantazji, przystępujemy do ich dekorowania (można użyć, np. kolorowych posypek oraz złotych i srebrnych kulek cukrowych).

Wieńce adwentowe umieszczane są zwykle na widocznym miejscu w mieszkaniu, najczęściej na stole, przy którym spożywa się posiłki. Obowiązkowym atrybutem takiego wieńca są cztery świece. Pierwszą z nich zapala się w pierwszą niedzielę adwentu, symbolizuje ona wybaczenie przez Boga grzechu Ewie i Adamowi, druga zapalana w drugą niedzielę symbolizuje oczekiwanie patriarchów na dar Ziemi Obiecanej, trzecia świeca oznacza radość Dawida po zawarciu przymierza, natomiast czwarta jest symbolem zapowiadanego przez proroków królestwa pokoju i sprawiedliwości.

dr Izabela Chudzyńska
etnolog, antropolog jedzenia
fot. Piotr Chudzyński