Zbiory secesji przy Tumskiej 8

Najokazalsza i najbogatsza w Polsce, płocka kolekcja sztuki secesyjnej znalazła nową siedzibę w miejscu niemal idealnym, w kamienicy secesyjnej Górnickich przy ul. Tumskiej 8 – zabytku architektonicznym z 1910 roku. Od 15 lipca otwarte zostało pierwsze piętro – wnętrza kamienicy mieszczańskiej z przełomu wieku i wystawa czasowa szkła secesyjnego, na parterze muzeum. Całość zbiorów zostanie udostępniona do 15 listopada.

Otwarcie nowej siedziby, w piątek 15 lipca zgromadziło muzealników, ludzi kultury, parlamentarzystów Ziemi Płockiej. Nową siedzibę poświęcił biskup płocki Roman Marcinkowski. Gratulacje zbierał dyrektor Leonard Sobieraj za sprawne, terminowe i bezpieczne przeprowadzenie cennych obiektów o szczególnym znaczeniu dla sztuki secesyjnej.
Nowa ekspozycja, której autorami są: Iwona Wyszatycka, Romuald Kołodziej i Krzysztof Kornacki, robi wrażenie. Aranżacja wnętrz secesyjnych na I piętrze sprawia, że wchodzimy jak do domu mieszczańskiego, zaproszeni przez właścicieli na obiad, popołudniową herbatę, a może na partyjkę szachów z gospodarzem lub dysputę o sztuce, jaką mogli prowadzić młodopolski artysta z właścicielem – urzędnikiem krakowskiego albo płockiego magistratu na przełomie wieków. W taką właśnie atmosferę wprowadzali gości, uczestniczący w ceremonii otwarcia aktorzy płoccy, przypominając fragmenty młodopolskich utworów i artystycznego manifestu tamtych czasów z hasłem „sztuka dla sztuki”. Honory domu pełniła tego dnia kustosz Iwona Korgul-Wyszatycka (kierownik działu sztuki), przekonując, że secesja to styl nie tylko użyteczny, ale piękny i dekoracyjny. Dużo większa powierzchnia wystawiennicza przy Tumskiej 8 umożliwiła pokazanie tego co dotąd znajdowało się w magazynach. Szczególne wrażenie robi jadalnia z kompletem mebli z epoki i wyjątkowym wiedeńskim kredensem.
– Udana przeprowadzka to zasługa całego zespołu pracowników muzeum, doskonale znających swoje rzemiosło – mówił dyrektor Sobieraj. Odbywała się równolegle z urządzaniem ekspozycji i zakupem nowych obiektów. Przebiegła sprawnie, bezpiecznie i terminowo, choć kilka dni wcześniej nie tylko pracownicy muzeum przeżyli chwile grozy, gdy wybuchł pożar w sąsiedniej kamienicy (TP s. 7).
– Były obawy, że zbiory opuszczą Płock. Udało się uratować dla przyszłości to, co najlepsze z przeszłości – powiedział marszałek województwa mazowieckiego Adam Struzik, wręczając dyrektorowi pióro, by podpisywał same korzystne transakcje. Prezydent Płocka Mirosław Milewski zadeklarował, że będzie następny budynek dla Muzeum Mazowieckiego, który pomieści m.in. zbiory historii. Na nową siedzibę miasto podarowało piękną zastawę secesyjną i będzie sponsorować album. Płocki kolekcjoner ofiarował do zbiorów rysunek Witkacego, przedstawiający płockiego urzędnika.
Na parterze nowej siedziby mieszczą się: biblioteka i sala wystaw czasowych. Już można w niej podziwiać część kolekcji szkła secesyjnego ze zbiorów własnych muzeum. Na wystawie eksponowane są: wazony, wazy, flakony, patery, pojemniki szklane firm francuskich, czeskich i niemieckich, które około 1900 roku zdobywały światowe rynki. Do najciekawszych i najcenniejszych obiektów należą wyroby słynnych wytwórni Emila Galle czy Braci Daum.

Historia
W 2006 r. Muzeum Płockie będzie miało 185 lat. Powstało najpierw jako Muzeum Szkoły Wojewódzkiej Płockiej i tam (obecnie Liceum Małachowskiego) była jego pierwsza siedziba. Następnie zbiory przeniesiono do gotyckiej kamienicy przy Rynku Kanonicznym 8 (obecna siedziba TNP), później do Domu pod Opatrznością, nabytego przez TNP w 1930 r. i wreszcie w 1972 r. do zamku. Obecną kamienicę zbudował w 1910 r. Stanisław Górnicki. W okresie międzywojennym na parterze była kawiarnia Antoniego Szałańskiego. W zabytkowym domu mieściło się też przedstawicielstwo firmy braci Górnickich „Żegluga na Wiśle”, skład apteczny Ignacego Sikorskiego, księgarnia Edwarda Trautmana. Obecnym właścicielem (95%) jest Agencja Rewitalizacji Starówki „ARS” SP z o.o. i (5%) Samorząd Województwa Mazowieckiego. Mecenasem chce być grupa PZU.
Projekt adaptacji jest dziełem Pracowni Konserwacji Zabytków „Zamek” pod egidą arch. Marty Pinkiewicz-Woźniakowskiej. Adaptacje i prace budowlane wykonała z pietyzmem płocka firma PBU „Vectra”. Kamienica posiada pięć kondygnacji, powierzchnia użytkowa wynosi 2600 m kw., a wystawiennicza 1100 m kw. Budynek znalazł się w finale konkursu „Budowla Roku”.
Pozostaje mieć nadzieję, że pieczołowita adaptacja kamienicy Tumska 8, zapoczątkuje równie staranną rewitalizację całej ulicy Tumskiej. Początek napawa optymizmem.

Lena Szatkowska