Z czym do fiskusa?

Od 1 stycznia do 30 kwietnia 2006 roku każdy płatnik podatku dochodowego od osób fizycznych, zobowiązany jest do złożenia we właściwym miejscu zamieszkania formularza zeznania podatkowego PIT. Fiskus sprawdzi, czy rozliczyliśmy się prawidłowo, wyasygnuje dopłatę, a w razie naszej nadpłaty czy ulgi, zwróci wszystko co do grosza, bo przepis to rzecz najważniejsza. A Urząd Skarbowy w Płocku spodziewa się, że wpłynie do niego nawet około 85 tysięcy zeznań podatkowych z Płocka i powiatu płockiego.Za rok 2005 w zakresie rozliczeń podatku dochodowego od osób fizycznych płaconego na zasadach ogólnych obowiązują następujące rodzaje zeznań podatkowych: PIT-36 (kolor zielony) – przeznaczony dla podatników, którzy w roku podatkowym uzyskali dochody opodatkowane na zasadach ogólnych, przy zastosowaniu skali podatkowej, ale płatnik nie odprowadził zaliczki od całości przychodów, a więc na przykład prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą, uzyskiwał przychody z najmu, dzierżawy, poddzierżawy albo przepis nakładał na nich obowiązek samodzielnego płacenia zaliczek na podatek dochodowy np. z tytułu pracy wykonywanej osobiście albo też posiadali dochody z innych źródeł. Formularz PIT-37 dotyczy osób, które rozliczają się samodzielnie oraz tych, które mogą skorzystać z preferencji tzn. opodatkować swoje dochody łącznie z małżonkiem bądź jako osoba samotnie wychowująca dzieci.
Formularz PIT-37 (kolor brązowy) – przeznaczony jest dla podatników, którzy w roku podatkowym uzyskiwali przychody za pośrednictwem płatnika tzn. że zaliczki na podatek dochodowy od ich przychodów w ciągu 2005 r. odprowadzał płatnik (ponieważ nie prowadzili działalności gospodarczej, nie uzyskiwali przychodów z działów specjalnych, nie dołączali do swych dochodów małoletnich dzieci). Podatnik może rozliczyć się indywidualnie bądź skorzystać z preferencji. W przypadku dochodów małoletnich osób – rodzice dołączają ich dochody do swego zeznania lub ona indywidualnie składa zeznania (chyba, że osiągnięty przychód zwolniony jest od podatku).
W porównaniu do formularzy z roku ubiegłego w formularzach PIT-36 i PIT-37 pojawia się kilka zmian. Najważniejsza to zaznaczenie w specjalnym kwadracie, czy podatnik rozlicza się wspólnie z małżonkiem (np. można rozliczyć się wspólnie z małżonkiem, który zmarł w ciągu 2005 r. albo w 2006 r. do momentu złożenia zeznania). Zaznaczenie kwadratu powoduje, że jeśli podatnik rozlicza się z małżonkiem, który zmarł, ze względów oczywistych nie jest potrzebny jego podpis, natomiast jeśli rozlicza się z małżonkiem żyjącym, wówczas na formularzu muszą zostać złożone dwa podpisy. Uwaga – z preferencji PIT-36 i PIT-37 można korzystać tylko do końca kwietnia. Jeśli zeznanie złożone jest po terminie, tej możliwości podatnik jest już pozbawiony.
Formularz PIT-38 (kolor niebieski) dotyczy podatników, którzy uzyskali dochód lub ponieśli stratę z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną, sprzedaży pożyczonych papierów wartościowych oraz zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz realizacji praw wynikających z tego faktu. Uwaga – podatnik rozlicza się w nim tylko indywidualnie (nie może skorzystać z preferencyjnych rozliczeń).
Z kolei formularz PIT-36 L dotyczy podatników, którzy wybrali podatek liniowy (nie ma preferencji ani ulg podatkowych). Do końca stycznia zeznanie podatkowe składają tzw. ryczałtowcy (opodatkowani ryczałtem ewidencjonowanym z najmu czy działalności gospodarczej), służy im do tego formularz PIT-28.
Potrzebne załączniki
PIT-B dotyczy pozarolniczej działalności gospodarczej, zawiera informację o uzyskanym dochodzie bądź poniesionej stracie. PIT-D składają osoby, które dokonują odliczeń od dochodu lub od podatku szeroko rozumianych wydatków mieszkaniowych, stanowi załącznik do formularza PIT-36, PIT-37 i PIT-28. Załącznik PIT-M (do formularza PIT-36) odnosi się do dochodów małoletnich dzieci, które podlegają opodatkowaniu łącznie z dochodami rodziców. Wypełniają go też osoby, które pobierają rentę na małoletnie dziecko. Jeśli dziecko jest już pełnoletnie, ale wciąż pobiera rentę, wówczas zeznanie podatkowe składa indywidualnie. PIT-O dotyczy odliczeń od dochodu bądź od podatku z tytułu darowizn, wydatków na cele rehabilitacyjne. Nie uwzględnia się w nim odliczeń mieszkaniowych. Nowy formularz PIT-X zawiera informacje o zryczałtowanym podatku dochodowym, który nie został pobrany przez płatnika (stanowi załącznik do zeznań PIT-36, PIT-36 L i PIT-38 – wypełniają go podatnicy, kiedy zaistnieje obowiązek opodatkowania przychodu, który wcześniej był wypłacony w całości przez płatnika, a ten nie pobrał za niego zaliczki na podatek dochodowy (rynek kapitałowy).
Ponadto funkcjonuje formularz PIT-28 A – czyli informacja o przychodach podatnika z działalności prowadzonej na własne nazwisko oraz z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy. Składają go podatnicy prowadzący działalność w spółce np. cywilnej (na ryczałcie) i na własny rachunek. Natomiast PIT-28 B dotyczy podatników, którzy prowadzą działalność gospodarczą w formie spółki osób fizycznych.
Ulgi i odliczenia
Trzeci i ostatni rok obowiązuje tzw. ulga remontowa. Jeżeli podatnicy nie wykorzystali limitu na remont lokalu, do którego mają tytuł prawny, nogą go wykorzystać rozliczając się za rok 2005. Już po raz drugi w zeznaniu można odliczyć wpłatę 1 % podatku na działalność organizacji pożytku publicznego. Można też w dalszym ciągu odliczyć darowizny na organizacje pożytku publicznego w wysokości 6 % dochodu.
W zeznaniu podatkowym za rok 2005 może być kontynuowana ulga mieszkaniowa – jeżeli wcześniej ustalona kwota odliczenia dużej ulgi mieszkaniowej nie znalazła pokrycia w podatku czy w dochodzie, wówczas ma miejsce tzw. kontynuacja praw nabytych i aż do wyczerpania podatnik ma prawo ten limit wykorzystać (ale nie można już rozpoczynać inwestycji). Za rok 2005 można też odliczyć wpłaty do kasy mieszkaniowej. Jeżeli umowa była zawarta w terminie, w którym obowiązywała ta ulga, do momentu końca tej umowy można dokonywać odliczeń 30 % dokonanych wpłat, do wysokości limitu wskazanego w przepisie. Zaczęła też obowiązywać nowa ulga od dochodu – na korzystanie z usług internetowych w wysokości 760 zł rocznie, ale podatnik musi dysponować fakturą VAT i posiadać tytuł prawny do lokalu, w którym zamontowana jest sieć. Istnieje również możliwość odliczenia zapłaconych odsetek od kredytu, przeznaczonego na własne inwestycje mieszkaniowe, jeśli spełni się określone warunki. W tym przypadku przede wszystkim podatnik nie mógł korzystać z dużej ulgi mieszkaniowej ani w formie odliczeń od dochodu ani od podatku. W zeznaniu można wpisać odliczenia na ubezpieczenie zdrowotne do wysokości nie przewyższającej podatku należnego, ale zgodnie z limitem (podatek należny zaokrągla się do 1 zł – do 50 gr w dół, powyżej 50 gr w górę).
O czym trzeba
pamiętać?
Obowiązek złożenia zeznania podatkowego ma każdy podatnik, który w roku 2005 osiągnął dochód lub poniósł stratę (bez względu na wysokości kwoty, ponieważ każda kwota, która stanowi źródło przychodu, nakłada obowiązek złożenia zeznania podatkowego oraz każda strata poniesiona z pozarolniczej działalności gospodarczej lub najmu, dzierżawy opodatkowanych na zasadach ogólnych, zobowiązuje do złożenia zeznania), a więc miał jakikolwiek przychód.
Każdy podatnik powinien posiadać dokument potwierdzające przychód – jest to PIT-11, czyli informacja sporządzona przez zakład pracy. W przypadku organów rentowych jest to PIT-11 A. Pamiętać należy, że jeżeli podatnik będący w organie rentowym złożył oświadczenie, że współmałżonek nie pracuje, a więc pobierał dwie tzw. kwoty wolne, ma obowiązek złożenia zeznania podatkowego, ponieważ organ rentowy rozlicza tylko te osoby, które nie korzystały z żadnych preferencji ani ulg. Tak więc gdy podatnik otrzymuje PIT-11 A, PIT-8 A, PIT-8 B to powinien wiedzieć, że musi złożyć zeznanie podatkowe. PIT-8 C dotyczy przychodów wpłaconych przez płatników od których, nie byli oni obowiązani odprowadzić zaliczki (wypłacali kwotę brutto), ale musi to uczynić podatnik. Stypendystów dotyczy PIT-8 S. Są trzy rodzaje stypendiów, niektóre są wolne od podatku tylko do kwoty 380 zł miesięcznie, gdyby więc stypendium było wyższe, istnieje obowiązek złożenia zeznania. Natomiast PIT-8 R ma obowiązek sporządzić podmiot, który dokonuje wypłat z tytułu pełnienia obowiązków społecznych i obywatelskich.
Trzeba też pamiętać o konieczności weryfikacji kosztów uzyskania przychodu, Jeżeli w ciągu roku podatnik dojeżdża do pracy (miejsce pracy i miejsce zamieszkania to dwa różne miejsca), ma prawo podwyższyć swoje koszty uzyskania przychodu o 25 %. Weryfikację musi przeprowadzić także wtedy, jeśli otrzymuje wynagrodzenie od dwóch płatników.
Podatnicy, którzy zmieniają formę opodatkowania, do 20 stycznia br. powinni złożyć właściwy dokument w Urzędzie Skarbowym. Podobnie podatnicy, którzy osiągają przychody z najmu nieruchomości i zamierzają to kontynuować, ale chcą, żeby te przychody rozliczył jeden z małżonków.
Do Urzędu Skarbowego należy zgłosić zmianę naszych danych: formularz aktualizacyjny NIP-3 składa się razem z zeznaniem. Jeśli podatnik nie ma jeszcze numeru NIP, razem z zeznaniem składa wniosek o nadanie numeru NIP. A przede wszystkim – pamiętajmy o złożeniu końcowego podpisu na zeznaniu, gdy rozliczamy się indywidualnie lub dwóch podpisów, gdy robimy to wspólnie z małżonkiem. W innym razie dokument będzie nieważny.
Informacji udzieliła Teresa Morze – zastępca naczelnika w Urzędzie Skarbowym w Płocku.

Zanotowała:
Elżbieta Grzybowska