Początki wszystkich rzeczy są małe

To już piąty, w pewnym sensie jubileuszowy numer „Naszych Korzeni” – półrocznika popularnonaukowego Muzeum Mazowieckiego w Płocku. Pismo poświęcone przyrodzie, historii i kulturze północno-zachodniego Mazowsza od trzech lat oddaje swoje łamy badaczom profesjonalnym i kompetentnym amatorom.
W najnowszym numerze pisma motywem przewodnim są artykuły poświęcone obecności Niemców na Mazowszu w ostatnich dwóch stuleciach. Krzysztof Zadrożny przedstawia dzieje pułkownika Kajetana Balińskiego, który przeszedł szlak napoleoński i brał udział w powstaniu listopadowym. Zmarł w 1844 roku. Został pochowany na cmentarzu parafialnym w Jeżewie. W artykule Michała Umińskiego prześledzimy historię kolonii niemieckiej Schröttersdorf pod Płockiem. Założona w końcu XVIII wieku swoją nazwę wzięła od nazwiska Fryderyka Leopolda barona von Schrötterera (1734-1815), nadprezydenta Prus Wschodnich i Zachodnich, ministra rządu w Berlinie. To on sprowadził nad Wisłę rolników z Wirtembergii, Meklemburgii, Saksonii, Śląska oraz Prus, zachęcając zwrotami kosztów podróży i jednorazową zapomogą w kwocie około 300 groszy. Jedna z takich kolonii powstała w Maszewie, które szybko zyskało młyn, dwie olejarnie i duży browar produkujący piwo porter dla całego Płocka. O życiu ewangelików na Mazowszu i ziemi dobrzyńskiej w wieku XIX i na początku XX napisał Krzysztof Kłodawski. O getcie w Płońsku przeczytamy w tekście Gabrieli Nowak. Jak zwykle w „Naszych Korzeniach” znalazły się również artykuły z dziedziny przyrody. Źródła sierpeckich rzek odnalazł Paweł Bogdan Gąsiorowski. O zmianach lewego dorzecza dolnej Narwi napisał Jarosław Ościłowski. W numerze jest także korespondencja z USA z pięknymi zdjęciami z archiwum Różyckich, którzy wyemigrowali na fali emigracji zarobkowej z Radotek do Stanów Zjednoczonych. Gunther Fuchs – „Saksończyk”, który mieszka w Gostyninie i opiekuje się cmentarzem ewangelickim, przedstawia ciekawe dzieje rodzinne w napisanym przez siebie artykule.
Miłośnikom zapomnianej literatury polecamy artykuł Tomasza Kordali o powieści Zygmunta Krasińskiego Władysław Herman i jego dwór. To jeden z młodzieńczych utworów Krasińskiego, powstały około roku 1828 w Warszawie. Pierwodruk ukazał się dwa lata później. Akcja toczy się od 8 maja do jesieni 1089 roku, przede wszystkim w Płocku. Książę Zbigniew, syn Władysława Hermana zakochuje się z wzajemnością w Hannie, córce Wszebora, pana na zamku w Ciechanowie. Porywa ją i poślubia, co daje początek dramatycznym wydarzeniom. Adaptację powieści Krasińskiego mieli okazję obejrzeć mieszkańcy Płocka podczas Dni Historii w 2009 roku w Teatrze Dramatycznym im. J. Szaniawskiego. Kto bywał w Sikorzu w dworze Piwnickich? Na to pytanie odpowiada autor artykułu Artyści w Sikorzu – Marcin Skowroński. Wśród znakomitych gości byli nie tylko malarze, ale także literaci: Tuwim, Słonimski, Wierzyński, Lechoń, Dołęga-Mostowicz. Ten ostatni podobno zakochał się w młodszej z panien Piwnickich – Katarzynie i chciał się z nią ożenić. Plany mariażu przekreślił wybuch II wojny światowej.
Redakcję półrocznika tworzą: dr Tomasz Kordala – redaktor naczelny, Sławomir Gajewski, Krzysztof Matusiak, Zbigniew Miecznikowski, Grzegorz Piaskowski, Barbara Rydzewska, Krystyna Suchanecka, Krzysztof Zadrożny, Leonard Sobieraj, Zbigniew Chlewiński. Opracowanie graficzne wykonuje Magdalena Gałat.     (l.)
fot. m.a.