Nowy park w Płocku. Powstanie na terenie sąsiadującym z cmentarzem żydowskim

Miasto zagospodaruje teren zielony sąsiadujący z dzisiejszym cmentarzem żydowskim. Interpelację w sprawie stworzenia takiego miejsca napisał radny Krzysztof Gorzkowski.

Radny wspomniał, że z prośbą w tej sprawie zwrócili się do niego seniorzy mieszkający na osiedlu Kochanowskiego, jednak nowy park miałby służyć nie tylko mieszkańcom tego osiedla, ale całego miasta.

Dowiadujemy się, że kompozycja całości założenia składa się z dwóch nakładających się na siebie wymiarów: użytkowego, czyli terenu zieleni o funkcji parkowej oraz symbolicznego, czyli przestrzeni nawiązującej do układu przedwojennego cmentarza.

Warto przypomnieć, że już kilka lat temu ratuszowi urzędnicy przygotowali koncepcję zagospodarowania terenu. Zwrócili w niej uwagę, że cmentarz ma powierzchnię 2,05 ha (wymiary: około 109 metrów na 187 metrów). Jest podzielony na dwie odrębne części – południową, zagospodarowaną w okresie powojennym w formie miejsca pamięci oraz północną, nieurządzoną. Do czasów współczesnych nie zachowały się żadne groby ani inne elementy układu przestrzennego przedwojennego cmentarza. W części południowej znajduje się pomnik „Męczenników i ofiar hitleryzmu” oraz ściana z wmurowanymi fragmentami nagrobków pochodzących zarówno z Nowego, jak i ze Starego cmentarza żydowskiego w Płocku. Do pomnika prowadzi szeroka betonowa aleja, przy której stoją – również betonowe – ławki. - Koncepcja zakłada adaptację terenu dawnego cmentarza na funkcje parkowe przy jednoczesnym uczytelnieniu jego dawnej funkcji oraz granic. Układ całości ma w złożeniu podkreślać ma specyficzny charakter tej przestrzeni – czytamy w opracowaniu.

W koncepcji zawarto także uwagi co do prowadzenia w przyszłości prac budowlanych. Zgodnie z zaleceniami Komisji Rabinicznej do spraw cmentarzy nie może dojść do ingerencji w grunt, dlatego alejki parkowe będą mogły mieć nawierzchnię naturalną, a nasadzenia mogą zostać wykonane jedynie w wyniesionych ponad grunt klombach.

Jej ważnym elementem jest zastrzeżenie o zachowaniu istniejącej już w opisywanym miejscu zieleni.

Według informacji na stronie internetowej Płockiej Lokalnej Organizacji Turystycznej cmentarz żydowski przy ul. Mickiewicza został założony w 1845 roku. Pierwotnie miał powierzchnię 3,68 ha. Stary cmentarz żydowski znajdował się przy ul. 3 Maja w sąsiedztwie Jagiellonki. Został on zniszczony przez Niemców.

Na cmentarzu przy ul. Mickiewicza znajdował się pomnik z 1949 roku, wzniesiony ku pamięci pomordowanych w obozach zagłady w Treblince, Majdanku, Oświęcimiu, Bełżcu i Sobiborze. Jego twórcą był płocczanin, inż. arch. Arie Lejb Perlmuter. Pomnik został rozebrany w 1970 roku, natomiast w 1980 roku odsłonięto nowy pomnik zaprojektowany przez Lucjana Kota z Bytomia.

(jac)