Gdzie mieszkańcy wyrzucają śmieci?

Na ostatniej sesji rady powiatu płockiego wiele miejsca poświęcono problemowi składowania odpadów. Marek Pietrzak, dyrektor wydziału rolnictwa i ochrony środowiska starostwa powiatowego w Płocku pokazał, jak gminy radzą sobie z gospodarką odpadami. Zaprezentowane dane nie dają powodu do optymizmu.

Rada powiatu w Płocku realizuje „Plan gospodarki odpadami dla powiatu płockiego na lata 2008-2012”. Sprawozdanie z realizacji planu powstaje w oparciu o dane z Głównego Urzędu Statystycznego, wojewódzką bazę danych oraz głównie na podstawie sprawozdań z realizacji gminnych planów gospodarki odpadami. Jak wynika z przedstawionego raportu, 6 gmin (Bulkowo, Stara Biała, Drobin, Gąbin, Brudzeń, Słubice) nie przedstawiło takiego sprawozdania.
Dyrektor Pietrzak poruszył temat składowisk odpadów. W powiecie płockim obecnie funkcjonują cztery takie obiekty, jednak te spełniające wymagania są tylko dwa: w Kobiernikach (gm. Stara Biała) i Cieszewie (gm. Drobin). Jeżeli wysypiska, które nie spełniają wymogów środowiskowych (w Grabowcu, gm. Słubice) i Wilczkowie (gm. Wyszogród) nie zostaną zmodernizowane, grozi im zamknięcie.
Jeśli chodzi o procent mieszkańców gminy, objętych systemem gospodarowania odpadami (stan na 31 grudnia 2008 r.), sytuacja także nie wygląda za dobrze. Na 15 podpłockich gmin selektywną zbiórką odpadów w 100 proc. objętych jest siedem (Bodzanów, Łąck, Nowy Duninów, Radzanowo, Słubice, Słupno i Stara Biała). W części gmin nawet połowa mieszkańców nie ma dostępu do pojemników na posegregowane odpady komunalne. Jeszcze gorzej jest ze zbiórką odpadów zmieszanych. W żadnej z gmin nie ma sytuacji, aby wszyscy mieszkańcy mieli podpisane umowy z firmami, które zajmują się odbiorem odpadów. Średnia to 70 proc. Najlepiej w tym rankingu wypada gmina Mała Wieś (95 proc.), a najgorzej gmina Słubice (31,9 proc.). Należy sobie więc zadać pytanie, gdzie pozostała część mieszkańców składuje wyprodukowane śmieci?
Marek Pietrzak przyczyny takich niekorzystnych statystyk widzi głównie w braku środków finansowych w budżetach gmin na ten cel, małej skuteczności działań w zakresie objęcia mieszkańców gmin zorganizowanym systemem zbierania odpadów komunalnych oraz dużym rozproszeniu zabudowy mieszkaniowej, co utrudnia odbiór odpadów od ich wytwórców. Zauważa również, że pomimo licznych działań edukacyjnych, nadal obserwuje się niewystarczający poziom świadomości ekologicznej mieszkańców powiatu.
W trakcie sesji wójt Mirosław Krysiak podkreślił, że jako gospodarz gminy Nowy Duninów mocny akcent stawia na gospodarkę odpadami, a do jej odpowiedniej realizacji nie są najważniejsze pieniądze, a chęci. – W Nowym Duninowie 98 proc. mieszkańców ma podpisane umowy na odbiór nieczystości. Życzyłbym sobie, aby w całym powiecie tak wyglądała gospodarka odpadami. Należy zaznaczyć, że jesteśmy biedną gminą, a nasz budżet jest najniższy w całym powiecie. Muszę powiedzieć, że w ocenie rady gminy ta gospodarka jest punktowana bardzo wysoko. Najwięcej problemów mamy z właścicielami domków letniskowych, których trudno jest zlokalizować. Żeby nie być gołosłownym mogę powiedzieć, że turyści, którzy nas odwiedzają, zauważają, że w gminie jest czysto.
Jak podkreślał podczas sesji rady powiatu dyrektor Pietrzak, w okresie obowiązywania Powiatowego Planu Gospodarki Odpadami w powiecie płockim podjęto szereg działań, zmierzających do uporządkowania i poprawy gospodarki odpadami. – Przeprowadziliśmy szeroko zakrojoną kampanię edukacyjną w zakresie prawidłowego gospodarowania odpadami komunalnymi. Organizowaliśmy również seminaria, konferencje oraz szkolenia. Ich uczestnikami byli przedstawiciele gmin, instytucji czy przedsiębiorcy. W ramach warsztatów, konkursów i plenerowych imprez ekologicznych powiat promował zachowania proekologiczne społeczeństwa.
W praktyce postęp jest widoczny przede wszystkim w działaniach nie wymagających zaangażowania środków finansowych, a tylko rozwiązań organizacyjnych i logistycznych, np. zmiany lokalizacji pojemników do selektywnej zbiórki odpadów, prowadzenia kampanii edukacyjnych w zakresie wydzielania odpadów niebezpiecznych ze strumienia odpadów komunalnych – zbiórki baterii w szkołach.
Niskie nakłady na gospodarkę odpadami nie pozwalają samorządom gminnym na pełne wdrożenie zakładanych celów, określonych w gminnych planach gospodarki odpadami. Niewystarczające jest również zaangażowanie gmin w pozyskiwaniu środków z funduszy ochrony środowiska na gospodarkę odpadami.
Aby poprawić sytuację, zdaniem dyrektora wydziału rolnictwa i ochrony środowiska, niezbędne jest stworzenie „Płockiego Obszaru Gospodarowania Odpadami”, w tym budowa punktów dobrowolnego gromadzenia odpadów oraz udoskonalanie istniejących systemów selektywnego zbierania odpadów.
Marcin Śmigielski