Polska zabawka ludowa - W sierpeckim ratuszu

Kolorowe, drewniane koguciki, szmaciane lalki, słomiane wiatraczki, łódki z kory, ceramiczne instrumenty to nieodłączni przyjaciele dziecięcych lat. Któż z dorosłych ich nie zna? To tylko wybrane elementy z wielu zaprezentowanych na wystawie będącej swoistym wspomnieniem dzieciństwa.Ekspozycję tworzą zabawki ludowe pochodzące z okresu ostatniego stulecia, zabawki wytwarzane w środowisku dziecka przez rodziców, dziadków, najbliższe rodzeństwo oraz rzemieślników i wiejskich artystów. Aby je wykonać najczęściej sięgano po proste, naturalne materiały. Stąd tak liczna obecność drewnianych, słomianych, wiklinowych zabawek. Nie brakuje także tych wykonanych z gałganków i kory. Wystawę uzupełniają zabawki wytwarzane w dużych ośrodkach zabawkarskich oraz różnorodne ceramiczne i jarmarczno – odpustowe bibeloty. Prezentowane na wystawie zabawki pochodzą z ludowych ośrodków zabawkarskich, które funkcjonowały od drugiej połowy XIX wieku do czasów współczesnych, głównie na terenie południowo – wschodniej Polski. Do tej grupy należą ośrodki: żywiecki, myślenicki, rzeszowski, krakowski, kielecki. Tu wyrobem zabawek zajmowali się głównie małorolni i bezrolni mieszkańcy wsi. Po drugiej wojnie światowej w utrzymaniu tradycji powyższych ośrodków pomagał mecenat CEPELII. Głównie dzięki temu, zabawki znalazły odbiorców w kraju i za granicą. Obecnie, w wyrobach wytwarzanych we wspomnianych ośrodkach przeważają wciąż te same tradycyjne formy. Są to koniki na podstawie z kółkami, koniki z bryczką lub wozem drabiniastym, karuzele, kołyski, taczki, ptaki trzaskające skrzydełkami, konie na biegunach. Właściwe ośrodkowi myślenickiemu są samolociki, terkotki, kołyski. Zabawki z ośrodka rzeszowskiego wyróżniają się spośród innych szerokim asortymentem. Tu miało początek wiele nowych form, rozwiązań kolorystycznych i zdobniczych. Zabawki kieleckie przyciągają i zwracają uwagę bogactwem form, popularnych w tym regionie, karuzelek. Zabawki z ośrodka krakowskiego, są ściśle związane z Krakowem. Nawiązują do tradycji dziewiętnastowiecznych krakowskich odpustów Emausu i Rekawki oraz wzorów powstałych według projektów znanej malarki Zofii Stryjeńskiej (turonie, smoki, dzwonki, Żydzi).Na wystawie można także oglądać miniaturowe, ceramiczne dzbanuszki, skarbonki, gwizdki, garnki, które są utrzymane w konwencji właściwej poszczególnym regionom. Odpustowo – jarmarczne ozdoby i bibeloty, czyli papierowe parasolki, wachlarze, trąbki, pukawki, pierniki, pierścionki z metalu, laseczki z cukierkami reprezentują głównie region Częstochowy. Tu właśnie w okresie międzywojennym funkcjonował jeden z największych ośrodków, nastawiony na masowy wyrób takich zabawek. Stąd do dziś pochodzi większość odpustowych zabawek, wyrabianych często według tradycyjnych wzorów lecz ze współczesnych materiałów. Dopełnieniem i uzupełnieniem swoistego klimatu wystawy są przytaczane teksty wierszyków i przyśpiewek ludowych. rad