Brudze? - Pami?ci Jana Gniazdowskiego

W czerwcu, w Turzy Ma?ej ko?o Brudzenia ods?oni?ta zostanie tablica po?wi?cona Janowi Gniazdowskiemu (1889-1918), miejscowemu nauczycielowi, dzia?aczowi POW, rozstrzelanemu przez Niemc?w 18 pa?dziernika 1918 roku.Inicjatorem przedsi?wzi?cia jest radny powiatu p?ockiego Hubert Piotrowski, tablic? ufundowa?o Towarzystwo Przyjaci?? Gminy Brudze?. Ods?oni?cie pami?tkowej tablicy w kszta?cie mapy Polski, w kaplicy w Turzy Ma?ej zaplanowano na 24 czerwca, dok?adnie w 112 rocznic? urodzin bohatera. ?rodki na ten cel pochodz? ze sk?adek miejscowego spo?ecze?stwa (wsi Turza Ma?a, Turza Wielka, Turza Cegielnia, Turza Rumunki, Wincentowo, Izabelin) oraz od Towarzystwa. Kim by? bohater uroczysto?ci? Obszerne opracowanie na temat jego ?ycia i dzie?a znale?? mo?na w ostatnim kwartalniku TPGB. Jego autorem jest przewodnicz?cy Andrzej Dwojnych. Z tablicy nagrobnej wynika, ?e przy g??wnej alei cmentarza przy ul. Kobyli?skiego w P?ocku le?? prochy cz?onka Pogotowia Bojowego PPS i POW, rozstrzelanego w wieku 29 lat przez Niemc?w, w P?ocku, za zbrojne wyst?pienie przeciw przemocy okupant?w w Turzy Ma?ej. Pochodz?cy z rodziny o tradycjach patriotycznych Jan Gniazdowski (wnuk powsta?ca z 1831 i 1863 r.), w 1914 r. zacz?? naucza? w szkole powszechnej w Strusinie dzi? gmina Bielsk). Rok p??niej zosta? cz?onkiem za?o?onej przez J?zefa Pi?sudskiego Polskiej Organizacji Bojowej i przyj?? pseudonim „Korab”. W 1916 r. decyzj? niemieckiego Radcy Szk?? Ludowych zosta? przeniesiony do pracy w Turzy Ma?ej, gdzie zosta? dow?dc? za?o?onego przez siebie konspiracyjnego oddzia?u POW. Z czasem sta? si? tak?e cz?onkiem Pogotowia Bojowego PPS. Kiedy sta?o si? jasne, ?e Niemcy przegraj? wojn?, m.in. na terenie Brudzenia wzmo?ono akcje sabota?owe i dywersyjne. Zdaniem miejscowej ludno?ci na drodze w Turzy Wielkiej nast?pi?a utarczka Polak?w z niemieckimi ?andarmami, jeden z nich zosta? zabity, drugi postrzelony. Nied?ugo potem Niemcy zebrali miejscowych m??czyzn i traktuj?c ich jako zak?adnik?w, domagali si? wydania sprawc?w. Wtedy jeden ze stoj?cych pod ko?cielnym murem ch?opc?w powiedzia?, ?e widzia? w pobli?u nauczyciela Gniazdowskiego z Turzy Ma?ej. Podczas aresztowania znaleziono u niego bro?, po wyprowadzeniu z lekcji pobito, po czym zabrano do P?ocka.. Wyrokiem s?du polowego zosta? rozstrzelany 18 pa?dziernika 1918 r. Trzy dni po odzyskaniu niepodleg?o?ci w „Kurierze P?ockim” umieszczono nekrolog Gniazdowskiego. W 1927 r. prochy Jana Gniazdowskiego przeniesiono na cmentarz przy ul. Kobyli?skiego w P?ocku. Po?miertnie odznaczono go Krzy?em Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (1930) i Krzy?em Niepodleg?o?ci z Mieczami (1939). (eg)